Türkiye’de koronavirüs aşısı denemeleri başladı. Faz-3 aşılarının çalışmalarını yürüten Prof. Dr. Murat Akova, “İlk etapta 13 bin kişiye aşı yapmayı hedefliyoruz. Önce bin 200 sağlık çalışanına aşı yapacağız” açıklamasında bulundu
Türkiye'de koronavirüse karşı aşı denemeleri başladı. Aşı Enstitüsü Müdürü Prof. Dr. Serhat Ünal ve Hacettepe Üniversitesi Bilim Akademisi Üyesi Prof. Dr. Murat Akova konuyla ilgili açıklamalarda bulundu.
Cumhuriyet'in geçtiği habere göre Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi ayağındaki Faz 3 klinik çalışmasını yürüten Prof. Dr. Murat Akova, dün ilk kez Türkiye'de gönüllülere uygulanan koronavirüs aşısı ile ilgili açıklamalarda bulundu. Toplam 13 bin kişinin hedeflendiğini söyleyen Akova, ilk aşamada 1.200 kişilik hastalık açısından ön planda ve riskli olan sağlık personelinin aşı olacağını belirtti.
Aşı Enstitüsü Müdürü Prof.Dr. Serhat Ünal'ın açıklamalarından satır başları şu şekilde;
Faz 3 çalışmaları yapılmaya başlanmıştır.
İsteği olan aşılardan 2 tanesi, Türkiye'ye 'faz 3 çalışmalarında destek olur musunuz' diye müracaatta bulundu.
Faz 3 denince 'acaba kötü bir şey mi' gibi, 'bizim insanımızı kullanıyorlar' gibi kavramlar geliyor. Bunlar gönüllü bazında ve kurallarına göre yapılmak kaydıyla, aynı anda Almanya, Brezilya, İngiltere'de, ABD'de, Şili'de, Endonezya'da çalışılırken, o ülkelerin kabul ettiği universal kurallar çerçevesinde her türlü tedbir alınarak yapılmaktadır. Orada yapılanlardan buradaki farkı olamaz.
25 merkez belirlendi. Tüm hazırlıklar tamamlandıktan sonra da Hacettepe ilk oldu. Kademe kademe 25 merkezde yayınlanacak.
Ülke çapında faz 3 çalışması gerçekleştirilecek. Bu bitince başka aşı gelecek.
3 aydan daha fazla zamandır bu işe hazırlanıyoruz. Bilimsel olarak, etik olarak, uygulanabilirlik olarak.
Hacettepe sağlık açısından önde olan bir üniversitedir.
Enstütümüzde geliştirilen bir yerli aşımız vardır. Hayvan çalışması aşamasındadır.
"Haziranda belirledik"
Niye 13 bin? Bunu tabi Haziran'da belirledik, o zaman biraz daha düşüktü rakamlar. O ülkedeki yayılma hızı ve aşının muhtemel koruyuculuk kapasitesine göre özel belirleniyor bu rakamlar. 13 bine ulaştığımızda beklenen rakamda hastaya ulaşacağımızı ve istatistik olarak güvenilir bir sonuca ulaşacağımızı hesapladığımız için 13 bin. Bizle aynı zamanda hesaplayan Brezilya, Şili o rakamlara ulaşamadı, istemedi. Çünkü onlarda o rakamlar çok daha yüksekti. Bizde de rakamların artmış olması ve diğer ülkelerde de çok yapılıyor olması nedeniyle 13 binde kalacağımızı tahmin etmiyorum açıkçası.
"Ben yaptırmayacağım"
Ben aşı yaptırmayacağım. Neden yaptırmayacağımı tahmin edersiniz. Ben 6. ayındayım. Hala 1/32 antikorum var. Tek vaka nedeniyle yayın yapacağım. 3 ayda antikor bitiyor diyorlar ya… Benim antikorum bitmedi. Ben umut dünyası için umudum aslında…
Hacettepe Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Murat Akova da şu bilgileri aktardı:
Toplamda Türkiye'de 13 bin kişiyi hedefliyoruz.
13 bin kişinin ilk aşamada 1200 kişisi, hastalık açısından ön planda ve en riskli gruptaki sağlık personelleri olacak.
Grubu ikiye böleceğiz. Tırnak içinde söylüyorum 'kör ya da maskelenmiş' olarak yapılacak. Ne aşıyı uygulayacak bizler ne de aşının uygulandığı gönüllüler bunu bilmeyecekler. Bu grubun yarısına aşı, yarısına boş aşı yani plasebo vereceğiz. Boş bir aşı ile karşılaştırıyoruz.
1200 kişilik sağlık grubunu aşılarken diğer gönüllülere de aşı yapacağız.
"Aşı gönüllüleri 18-60 yaş arası kişiler"
Gönüllülerde 2 kişiye aşı, bir kişiye plasebo verilecek.
Boş aşı yapılan gönüllülerde belli sayıda hastalık ortaya çıkacak olursa, biz bunu 20-40 arasında düşünüyoruz, o zaman bizden ayrı denetleme kurulumuz var. Onlar bu hastalık ortaya çıkan grupta kimse aşı yapılmış kime boş aşı yapılmış ona bakacaklar. Eğer aşı yapılan grupta hastalık görülmemişse, o zaman geri dönüp boş aşı alanlara 'size de aşı öneriyoruz, aşı etkili oldu' diye, onlara da aşıyı yapacağız.
Aşı gönüllüleri 18-60 yaş arası kişiler. Gönüllülük için aşı merkezine başvurabilirler. Aşı Brezilya'da 9 bin kişiye yapıldı. Endonezya'da 250 kişi civarında… Bu 10 bin kişi içinde ciddi sayılabilecek bir yan etki söz konusu değil.
Yan etkiler hafif kırgınlık ve baş ağrısı. Tüm risklerin bilinerek yapılması lazım. Gönüllülere de bunu anlatıyoruz. Zatürre aşısı antikora karşı korumaz."
Aşı ne kadar süre koruyabilir?
Prof. Dr. Murat Akova: "Aşı ile ilgili bir öngörüde bulunmak mümkün değil. En korkulan dönem… Ekim-Kasım-Aralık döneminden çok korkuyoruz. Havalar soğuyacak. Hastalığın bulaşma riski artacak. Bu bulaşma riskini kırabilirsiniz. Bize 4 ay süreyle koruyuculuk sağlayacak aşı bile yeter. Uzun süre koruma sağlasa ne âlâ ama…"
Prof. Dr. Serhat Ünal: "Kötü senaryoda 3-4 ay… Hatta 6 aya kadar. İyi senaryoda 3-4 yıl koruyabilecek aşıdan bahsediyoruz. 6 ay bile korusa, bir kere zinciri kırarsanız, pandemiyi durdurma şansınız olacak."