Halkların Eşitlik ve Demokrasi Partisi (DEM Parti) Meclis Grup Başkanvekilleri Gülistan Kılıç Koçyiğit ve Sezai Temelli, Newroz’un kutlandığı gün olan 21 Mart’ın resmi tatil ilan edilmesi için Meclis Başkanlığı’na kanun teklifi verdi.
Teklifin gerekçe bölümünde Newroz’un tarihçesi özetlendi ve “Ortadoğu’dan Orta Asya’ya uzanan geniş bir coğrafyada binlerce yıldır kutlanan, insanlığın en eski ve en köklü bayramlarından biri” olduğu ifade edildi. “Doğanın yeniden canlanışını, yeni başlangıçları ve umudu simgeleyen bu kadim gelenek (…) günümüzde Kürtler, Farslar, Afganlar, Azeriler, Kırgızlar, Türkler, Özbekler ve Kazaklar başta olmak üzere birçok halk tarafından ortak bir kültürel miras olarak yaşatılmaktadır” diye belirtildi.
Metinde “Kürt mitolojisinde yer alan Demirci Kawa efsanesine göre, zalim Dehak’ın zulmüne karşı başlatılan direnişin zaferle sonuçlanması büyük ateşler yakılarak kutlanmış ve bu ateşler özgürlüğün müjdecisi olmuştur. Dolayısıyla Newroz Kürt halkı açısından zulme karşı direnişin ve özgürlük arayışının simgesi olarak büyük önem taşımaktadır” cümlelerine yer verildi.
Newroz’un tarihsel ve kültürel öneminin uluslararası düzeyde de kabul gördüğüne de dikkat çekilen gerekçede “2009 yılında Birleşmiş Milletler Eğitim, Bilim ve Kültür Örgütü (UNESCO) tarafından İnsanlığın Somut Olmayan Kültürel Mirası listesine dahil edilen Newroz, 2010 yılında Birleşmiş Milletler Genel Kurulu tarafından ‘Dünya Newroz Bayramı’ olarak ilan edilmiştir. Günümüzde birçok ülkede resmi tatil olarak kabul edilen bu gün, halklar arasındaki dayanışmayı güçlendiren ve kültürel mirasın korunmasına katkı sunan önemli bir değer olarak kabul edilmektedir. Türkiye’nin de taraf olduğu uluslararası sözleşmeler, bireylerin kendi kültürel yaşamlarına özgürce katılma hakkını güvence altına almaktadır. Kültürel çeşitliliğin korunması ve toplumsal değerlerin yaşatılması, demokratik toplumların temel sorumluluklarından biridir” denildi.
Türkiye’de Newroz kutlamalarının uzun yıllar boyunca yasaklama ve kısıtlamalara hedef olduğu belirtilerek, bu süreçte birçok acı olayın yaşandığı dile getirildi. “Özellikle 1992 yılında Cizre’de gerçekleştirilen Newroz kutlamaları sırasında çok sayıda insanın yaşamını yitirdiği olaylar toplumsal hafızada derin izler bırakmıştır. 2017 yılında Diyarbakır’da gerçekleştirilen Newroz kutlamaları sırasında üniversite öğrencisi Kemal Kurkut’un yaşamını yitirmesi de bu acı hafızanın yakın dönem örneklerinden biri olmuştur” diye hatırlatıldı.
Teklifin gerekçesinde “Kürt halkının tarihsel ve kültürel yaşamında önemli bir yere sahip olan ve bugün Türkiye’de milyonlarca yurttaş tarafından kutlanan Newroz Bayramı’nın resmi olarak tanınması, kültürel mirasın korunması, halkların ortak değerlerinin yaşatılması ve toplumsal barışın güçlendirilmesi açısından önemli bir adım olacaktır. 21 Mart’ın Newroz Bayramı olarak resmi tatil ilan edilmesi, farklı halkların bir araya gelerek bu kadim geleneği barış içinde kutlamalarının önünü açacak, halklar arasındaki dayanışmayı, demokratik birlikte yaşam kültürünü ve toplumsal barışı güçlendirecektir” diye vurgulandi.