Amed Şehir Tiyatrosu öncülüğünde bu yıl 9’uncusu düzenlenecek olan “Amed Tiyatro Festivali” 18 Nisan’da başlayacak. 27 Nisan’a kadar devam edecek olan festival, “Bi hebûna xwe, bi xwebûna xwe (Varlığınla, kimliğinle)” şiarıyla düzenlenecek. İskenderpaşa Konağı’nda gerçekleştirilecek törenle startı verilecek olan festivalde, Rojhilat’ın Urmiye, Seqiz, Federe Kurdistan Bölgesi’nin ise Kerkûk ve Dûhok kentlerinden tiyatro ekipleri de sahne alacak.
Sahnelenecek oyunlar
5 Türkçe, 14 de Kürtçe tiyatro oyununun sahneleneceği festivalin açılışı, Yeni Sahne ve Şermola tiyatro gruplarının oyunlarıyla yapılacak. Festival boyunca, Buka Lekî (Şermola Performans), Afet İle Diana (BGST), Salma (Koma Hawar), Derwêş yan Gudû (Duhok), Efsaneya Hespên Azad (Urmiye), Kabil û Habîl (Koma Ritiûel), Odip ( Koma Ronya –Seqiz), Kral û Travîs (ŞanoAr), Çînur (Teatra Ba), Zîd û Han (Dubare Kumpanya), Mirina Jeanne D’arce ya din (Şanoya Bajarê Amed), Ceyran (Teatroger), Strip-Tease (Dimilki- Şanoya Bajarê Amed), Kalabalık Tiyatrosu (Fiziksel Tiyatro Araştırmaları), Bernarda (Tiyatro Proje No2), İnfaz (Şaneşin Performans), Otopsi (Gölge Tiyatro Topluluğu), Gomidas (Yolcu Tiyatro) ve Rîuelîstîk Playroots oyunları seyirciyle buluşacak.
Kürt tiyatrosu ait olduğu yerde
Kayyım tarafından işlerine son verilerek, sahneleri ellerinden alınan Amed Şehir Tiyatrosu ekibi ise, Amed Büyükşehir Belediyesi’nde Halkların Eşitlik ve Demokrasi Partisi’nin (DEM Parti) yönetime gelmesiyle 8 yılın ardından belediyeye ait Çand Amed Kongre Merkezi’nde performanslarını sergileyecek. Tiyatro oyunları, Amed Büyükşehir Belediyesi’nin ÇandAmed sahnesinin yanı sıra Çand Ma ile Amed Şehir Tiyatrosu’nda sahnelenecek. Festivalde, kahramanı Gomidas’ın Ermeni olması nedeniyle de “Gomidas” adlı oyun, Surp Giragos Ermeni Killise’sinde tiyatro severlerle buluşacak.
Kürt tiyatrosu tartışılacak
Öte yandan festival kapsamında Kurdistan ve Avrupa’dan gelecek tiyatrocularla söyleşiler yapılarak, Kürt tiyatrosunun gelişimi, geldiği aşama, eksiklikler ve geleceğe dair planlar masaya yatırılacak. Festivalin ikinci gününde Adil Hesen’in katılımıyla “Güney Kurdistan Tiyatrosu”, 21 Nisan’da Erşak Reûf Darlakî, Perwîz Ahmedî’n katılımıyla “Doğu Kurdistan Tiyatrosu”, 22 Nisan’da Rugeş Kırıcı ve Recep İçen’in katılımıyla “Kuzey Kurdistan Tiyatrosu”, 27 Nisan’da ise Ferhat Keskin’in katılımıyla “Diaspora Tiyatrosu” tartışılacak. Kuzey ve Doğu Suriye’den katılım koşulları olmadığından dolayı Rojava Kurdistan Tiyatrosu festivalde yer alamayacak.
Ayrıca Süreyya Karacabey’in katılımıyla “Tiyatro’da değişimlerin tarihi”, Ghotbedin Sadeghi’nin katılımıyla da “Kürt halaylarının biçim ve içerik açısından mitolojik kökleri, sembolik ve toplumsal boyutları” tartışılacak konular arasında yer alacak.
Amed Şehir Tiyatrosu oyuncularından Özcan Ateş, festivale dair konuştu.
Baskılara karşı tiyatro
Amaçlarının Kürt tiyatrosuyla ilgilenen insanları bir araya getirmek olduğunu belirten Ateş, Kürt kültürü ve dili üzerindeki yasak, baskı ve asimilasyon politikalarına dikkati çekerek, ekledi: “Kürt kültürü üzerinde ki yasaklar yıllardır var, asimilasyon ve yasakların karşısında ‘Bi hebûna xwe, bi xwebûna xwe’ şiarıyla durduk. Kürt kültürünü bir adım daha ilerletmek istiyoruz.” Kürtçe bilmeyenler için farklı dillerde oyunların da sergileneceğini dile getiren Ateş, “Kurdistan’ın diğer parçalarındaki Kürt tiyatrosunu tanımak içinde bu festivali gerçekleştiriyoruz. Festivalde Kürt tiyatrosu için emek vermiş 15’e yakın misafirimiz olacak. Bu kişilerle Kürt tiyatrosunu tartışacağız” diye belirtti.
‘Kentin rengini değiştirmek istiyoruz’
Oyunların birden fazla mekanda sergilenme amacının festivali tüm kente yaymak olduğunu söyleyen Ateş, daha şimdiden kentte heyecanın oluştuğunu belirtti. Ateş, “Kurmanci, Zazaki ve Türkçe billboardlarla kenti süsleyeceğiz. Dijital platformlarda da reklamlarımız olacak” dedi. Misafirleri ağırlamaya hazır olduklarını dile getiren Ateş, şöyle devam etti: “Misafirlerimizi bekliyoruz büyük bir coşkuyla Amed 9. Amed Tiyatro Festivali’ne başlayacağız. Kürt kültürü için tiyatro önemli bir yere sahip. Festivalde diğer Kürt kültürlerini de tanıyoruz eksikleri görüyoruz. Bu da Kürt kültürünün tanınmasını sağlıyor. Herkesi Kürt kültürüne sahip çıkmaya çağırıyoruz.