Teyit.org, İçişleri Bakanı Süleyman Soylu’nun Türkiye’nin kadın cinayetlerinde dünyada ve Avrupa’dan geri olduğunu ileri süren açıklamasının hatalı olduğunu açıkladı.
İçişleri Bakanı Süleyman Soylu, 21 Mart’ta attığı tweetinde “Milletimize doğru bilgi vermek görevimiz. 1 Milyon kişi başına kadın cinayeti oranları; Dünya 13 kişi Avrupa 7 kişi Türkiye 3,8 kişi Sorumluluğumuz, şiddetin her türlüsü ile mücadele etmektir. Türkiye, mücadelesi ile dünya ülkelerine örnek olacak” iddiasında bulundu. Soylu’nun iddiasını inceleyen teyit.org “Türkiye verisi tüm nüfusa oranlanarak elde edilmiş. Öte yandan Avrupa ve dünya geneline ilişkin verilerin orijinalinde tüm nüfus değil, yalnızca kadın popülasyon baz alınıyor. Türkiye verisinde de yalnızca kadın nüfus baz alınsaydı milyonda 7,6’lık bir orana ulaşılacak ve Avrupa’nın milyonda 7’lik oranının üzerine çıkılmış olacaktı” dedi.
Soylu, Türkiye’deki kadın cinayeti oranının dünya ve Avrupa ortalamasının gerisinde olduğunu ileri süren paylaşımının yanlış olduğunu belirten teyit.org, “Yapılan karşılaştırma birçok açıdan hatalı” dedi. teyit.org Soylu’nun tüm nüfusu baz aldığını ancak Birleşmiş Milletler verisinin yalnızca kadınları baz aldığına vurgu yaptı.
Soylu’nun paylaştığı görselde kaynak olarak Birleşmiş Milletler Uyuşturucu ve Suç Ofisi’nin 2018 yılı raporuna atıfta bulunulduğunu, Türkiye verisi için milyonda 3,8 oranının 2016 yılından olduğunun ifade edildiğini belirten teyit.org ilgili raporu inceleyerek şu sonuçlara ulaştı:
“Soylu’nun 2017 yılı verisi kullanan bir kitapçıktaki oranlarla, Türkiye’nin başka bir kaynaktan gelen 2016 yılı verisini karşılaştırmış olduğunu gösteriyor. Esasında kitapçıkta buna dair bir uyarı yapılmış ve ulusal düzeyde yapılan farklı çalışmalardan elde edilen oranların bu çalışmadaki oranlarla karşılaştırılmaması gerektiği belirtilmiş”
“Soylu, Türkiye için sunduğu milyonda 3,8’lik verinin 2016 yılına ait olduğunu belirtiyor. Grafikte ise 2016 yılında 304 kadının öldürüldüğünü görüyoruz. Basit bir matematik işlemi yaparak 304’ü 1 milyonla çarpıp 3,8’e bölünce 80 milyonu buluyoruz. Yani Soylu, kadın erkek fark etmeksizin tüm nüfusu baz alarak milyonda 3,8 oranına ulaşmış. Oysa BM’nin raporundaki istatistikler sadece kadın nüfus baz alınarak elde edilmişti. Yani aslında hem yapılmaması gereken bir karşılaştırma yapılmış hem de karşılaştırılan analiz birimleri aynı değil”
“TÜİK’e göre 2016 yılında Türkiye’nin yüzde 49,2’si kadındı. Kabaca bu oranı yüzde 50 olarak düşünelim ve Türkiye’de kadın nüfusunun 40 milyon olduğunu varsayalım. Böylesi bir durumda 40 milyon kadından 304’ünün öldürüldüğü bir ülkedeki oranın 1 milyonda 7,6 olduğu görülecektir. Yani aslında doğru analiz birimiyle karşılaştırma yapılsaydı Türkiye’deki oranın Avrupa için sunulan milyonda 7’lik orandan yüksek, dünya geneli için sunulan milyonda 13’lük orandansa düşük olduğu görülecekti.”
“Soylu’nun paylaştığı yanlış bilgi, bir çeşit doğrulama yanlılığı ile birlikte infografiği hazırlayanın veri okuryazarlığındaki eksikliklerden kaynaklanıyor. Doğrulama ya da teyit yanlılığı, basitçe mevcut inançlarımızı doğrulayan bilgilere inanma ve onlarla çelişen bilgileri reddetme eğilimine deniyor. Bu eğilim, veri okuryazarlığında hatalı yaklaşımlarla bir araya geldiğinde dezenformasyon kaçınılmaz oluyor. Karşılaştırılmaması gereken veriler karşılaştırılıyor, hatalı analiz birimleri mevcut inançlarımızı doğrulasınlar diye araçsallaştırılıyor.”
Açıklamada Soylu’nun tweetinin Anadolu Ajansı, HaberTürk, Sputnik Türkiye, Hürriyet, Sabah, Independent Türkçe gibi haber sitelerinde de yer bulduğu ifade edildi.