Haber Merkezi, (SH), (MMY)
Türkiye genelinde ve Kürt kentlerinde bulunan cezaevlerinde toplam kapasite 304 bin 184 kişiyle sınırlı olmasına rağmen, tutuklu ve hükümlü sayısı 434 bin 337’ye ulaştı. Aşırı yoğunluk; tedaviye erişim ve sağlıklı beslenme gibi temel haklarda ağır krizlere yol açarken, Cezaevi İdare ve Gözlem Kurulları (İGK) siyasi tutsakların tahliyelerini keyfi gerekçelerle erteliyor.
İHD verilerine göre 2021-2024 yılları arasında en az 501, 2025 yılında en az 342 tutsağın tahliyesi engellenirken; ÖHD’nin raporuna göre 2026’nın ilk 10 ayında bu sayı en az 116 oldu. Kurulların “çok kitap okuma”, “az kitap okuma”, “bağımsız koğuşa geçmeme” gibi gerekçelerle ve “pişmanlık” sorularıyla mahpusların infazlarını yaktığı belirtiliyor.
Taşdöğen: “İdeolojik pişmanlık beklentisi düşünce özgürlüğüne müdahaledir”
İGK kararlarının hukuki dayanaklardan yoksun olduğunu vurgulayan ÖHD üyesi avukat Elif Taşdöğen, idarenin tutumunu şu sözlerle değerlendirdi:
“Her değerlendirme somut, kişiselleştirilmiş ve denetlenebilir verilere dayanmalıdır. Siyasi mahpuslardan ideolojik olarak pişmanlık beklenmesi, infazın hukuki niteliğini aşarak düşünce ve vicdan özgürlüğüne müdahaleye dönüşmektedir. 30 yılı aşkın süredir cezaevinde bulunan Mehmet Sait Yıldırım’ın, tek kişilik hücrede tutulmasına rağmen ‘örgütsel hareket ettiği’ ve ‘düşünce yapısının değişmediği’ iddialarıyla tahliyesinin engellenmesi bu keyfiliğin açık göstergesidir.”
Hasta mahpusların durumu ve eşitlik çağrısı
7 Kasım’da tedavi gördüğü hastanede yaşamını yitiren hasta tutsak Tuncer Sağlam’ın durumuna da dikkat çeken Taşdöğen, sağlığa erişim engellerinin telafisi imkânsız sonuçlar doğurduğunu söyledi.
Devam eden Barış ve Demokratik Toplum Süreci’nin toplumsal karşılık bulabilmesi için cezaevlerindeki hak ihlallerinin son bulması gerektiğini vurgulayan Taşdöğen, “Demokratikleşmenin tartışıldığı bir dönemde mahpusların düşüncelerinden dolayı tahliyelerinin engellenmesi ciddi bir çelişkidir. İnfaz hukukundaki ayrımcı uygulamalar sonlandırılmalı, İGK’lerin yetkileri yeniden düzenlenmeli ve infazda eşitlik ilkesi güvence altına alınmalıdır. Barışın en önemli göstergesi, insanların özgürlüklerinin önündeki keyfi engellerin kaldırılmasıdır” dedi.
Kaynak: MA