Van Büyükşehir Belediyesine İçişleri Bakanlığı tarafından kent valisi Ozan Balcı kayyım olarak atandı. 3’üncü kez Van Büyükşehir Belediyesine kayyım atarken, bugüne kadar atanan valiler arkalarında bıraktıkları devasa borç yükünün yanı sıra ciddi yolsuzluklarla anıldı.
31 Mart seçimlerinde Halkların Eşitlik ve Demokrasi (DEM Parti) Belediye eş başkanları adayları Neslihan Şedal ve Abdullah Zeydan yüzde 55,51 oy aldı. Van Büyükşehir Belediyesine ilk kayyım ataması 1 Kasım 2016 tarihinde gerçekleşti. Dönemin Valisi İbrahim Taşyapan gasbedilen belediyeye atandı.
İlk kayyım icraatları
Taşyapan, ilk olarak belediye ile halk arasındaki bağı kopardı. Taşyapan, inşa ettiği yüksek duvarlar, belediyeye giriş çıkışlarda detaylı aramalarla dikkat çekti. Kayyım dönemi boyunca yüzlerce işçiyi işten çıkaran Taşyapan kadın, gençlik, çocuk, eğitim ve kültür birimlerini bir bir kapattı. Demokratik Bölgeler Partisi’nin (DBP) o dönemdeki projelerinden olan Kadın Yaşam Merkezi, Nuda Kültür Merkezi, Kadın Sığınma Evi, Eğitim Destek Evleri ve Çocuk Kreşleri gibi birçok sosyal proje iptal edildi.
Yolsuzluklar Sayıştay raporunda
Taşyapan’ın belediyeyi uğrattığı zarar 2017 yılındaki Sayıştay raporlarına yansıdı. Rapora göre; Taşyapan, belediyeyi 125 milyon TL borçlandırırken 2017 yılında belediyenin giderlerinin gelirlerinden 95 milyon 372 TL fazla olduğu tespit edildi. Yine rapora göre mal ve hizmet alımlarında mevzuata uyulmadığı, alımlarda belediyenin zarara uğratıldığı ortaya çıktı. Yapılan birçok alım ve satım işleminde belli bir kesime rant sağlandığı yayınlanan rapor ile gözler önünde serildi.
Gayrı menkulleri sattı, işçi kıyımı yaptı
Belediyenin kasasındaki parayı bitiren Taşyapan, belediyenin tüm arazilerini satılığa çıkartarak “gelir elde etmek” istedi. Taşyapan, 6 bin 662 metrekare alana sahip 500 araçlık “Çok Katlı Otopark” ve otopark içerisinde yer alan iş yerlerini satılığa çıkardı. Belediyeye ait olan ve Galericiler Sitesi’ne 10 yıl önce kiralanan 66 bin 392 metrekarelik alanı 17 milyon 500 bin TL’ye, Türkiye’nin sayılı tarım ve hayvancılık tesislerinden biri olan VOTAŞ’ı 19 milyon 500 bin TL’ye, City Van AVM’de bulunan 80 dükkânı da 3 yıllığına kiraya verdi.
İsim değişti icraat değişmedi
13 Haziran 2017 Bakanlar Kurulu Karar’ı ile yapılan görev değişikliği sonrası Trabzon Belediye Başkanı Mustafa Zorluoğlu, Taşyapan’ın yerine kayyım olarak atandı. Zorluoğlu da Taşyapan’ın yolundan gitti.
2 yıllık kayyımlık süresinde Zorluoğlu da usulsüzlüklerine ve baskılarına devam etti. Zorluoğlu, döneminde kentte basın açıklamaları yasaklanırken, HDP o dönemde sadece bir tane basın açıklaması yapabildi. Zorluoğlu, ayrıca kentin her yerine polis ve jandarma yerleştirerek yurttaşlara trafik cezası yağdırdı. Bunun yanı sıra Zorluoğlu döneminde 13 bin 226 hak ihlali yaşandı. Gazetecilere yönelik baskıları ile de bilenen Zorluoğlu’nun kayyımlık döneminde yüzlerce siyasetçi gözaltına alındı.
Her gelen işçi çıkardı
İlk kayyım dönemi hem İbrahim Taşyapan hem de Murat Zorluoğlu tarafından işçi kıyımı yaşatıldı. Bu dönemde yaklaşık 4 bin işçi işten yüzlerce işçi hakkında ise “güvenlik” soruşturması açıldı. “Güvenlik” soruşturması adı altında yüzlerce işçi, kendisi, ailesi veya çevresi “HDP’li” denilerek işten atıldı, yerlerine iktidar partisi referanslı kişiler alındı.
İkinci kayyım
İlk kayyım döneminde sonra 31 Mart 2019’da yapılan yerel seçimlerde Halkların Demokratik Partisi (HDP) Van Büyükşehir Belediyesi eş başkan adayları Bedia Özgökçe Ertan ve Mustafa Avcı yüzde 53,83 oranında oy aldı. Ancak 4 ay sonra 19 Ağustos 2019’da Van Valisi Mehmet Emin Bilmez, kayyım olarak atandı.
Taşınmazlar satıldı
12 Mayıs 2022’de Mehmet Emin Bilmez’in yerine kayyım olarak Ozan Balcı atandı. Balcı da önceki kayyımların izinden gitmeye devam etti. Resmi Gazete’de yayınlanan ilanlarla Edremit ilçesi Eskicami ve Yenicami mahallelerinde bulunan onlarca arsa, dükkan ve farklı taşınmazı satışa çıkardı.
Bu satşılara rağmen belediyenin borcu azalmak yerine artmaya devam etti. Van Büyükşehir Belediyesi Başkanı Abdullah Zeydan, belediyenin borcunun 2022 yılında 400 milyon lira olduğunu, 1 buçuk yıl önce Balcı’nın Büyükşehir Belediyesine kayyım olarak atanmasıyla birlikte bu borcun 8 milyar 801 milyon 703 liraya yükseldiğini bildirmişti.
Şal ve kolonya alımı için milyonlar harcadı
Balcı’nın 31 Mart 2024 Yerel Seçimleri’nde 2 milyon 120 bin TL’ye şal, 721 bin TL’ye ise çikolata aldığı ortaya çıktı. Kayyım Balcı ayrıca, mal ve malzeme alımı kalemi altında TRT Kurdi’ye 54 bin 604 TL para öderken, AKP etkinliklerinde verilen ekmek arası dürüm ve ayranların masraflarını da belediye kasasından karşıladı. Balcı’nın kayyım süresinde ayrıca Sağlık İşleri Daire Başkanlığı’na 12 bin 636 TL’ye altın, 30 bin TL’ye mal olan ikramlık paketi ve 147 bin TL’lik kırtasiye malzeme alımı yaptı.
Balcı 15 Şubat’ta belediyeye ikinci kez kayyım olarak atandı.
(MA)