Mezopotamya Kadın Gazeteciler Derneği (MKG), Kasım Ayı Kadın Gazetecilere Yönelik Hak İhlalleri Raporu’nu yayımladı. Raporda, Türkiye’de basın özgürlüğünün giderek daha kırılgan bir hâl aldığı belirtilerek, gazetecilerin gözaltı, soruşturma, dijital şiddet ve tehditlerle hedef alındığı vurgulandı. “Bu tablo, insan hakları haftasının, gazetecilerin güvenliği ve toplumun gerçeklere erişim hakkı açısından acil çözüm beklendiğini gösteriyor” denildi.
Rapor, Kasım ayında gazetecilere yönelik baskıların sürdüğünü ve daha görünür hâle geldiğini ortaya koydu. Ay boyunca yaşanan hak ihlallerinin, hem yargı süreçlerinde hem de sahadaki uygulamalarda gazetecilerin hedef alınmaya devam ettiğini gösterdiği belirtilerek, özellikle politik gerilimin arttığı dönemlerde gazetecilerin mesleki faaliyetlerinin “suç” gibi değerlendirildiği ifade edildi.
MKG’nin değerlendirmesine göre, ifade özgürlüğüne yönelik baskılar da derinleşiyor. Çok sayıda gazeteci hakkında yeni soruşturmalar açıldığı, devam eden davalarda ise cezalandırma eğiliminin sürdüğü kaydedildi. SİHA saldırılarında yaşamını yitiren gazetecileri anmanın bile yargı konusu yapılması, rapora göre, gazeteciliğin nasıl kriminalize edildiğinin çarpıcı bir örneğini oluşturuyor.
Raporda ayrıca, gazetecilerin güvenliğine yönelik tehditlerin çeşitlendiğine dikkat çekildi. Kıbrıs’ta bir yayın yönetmenine gönderilen ölüm tehditleri ve dijital ortamlarda artan nefret içerikli mesajların ciddi bir tehlike oluşturduğu ifade edildi. Dijital şiddetin artık istisnai değil, düzenli bir baskı aracı hâline geldiği vurgulandı. Gazetecilerin çalışma yaşamında karşılaştığı güvencesizlik, mobbing ve ayrımcılığın da mesleki faaliyetleri olumsuz etkileyen görünmez ihlal alanları olduğu belirtildi.
Raporda, kadın özgürlük mücadelesi içinde yer alan ve bir dönem gazetecilik yapan Dilan Karaman’ın şüpheli ölümüne de değinildi. Bu olayın derin üzüntü yarattığı ifade edilirken, kadınların maruz kaldığı sistematik tehlikelerin bir kez daha açığa çıktığı belirtildi. MKG, Karaman’ın ölümüne ilişkin yürütülen soruşturmanın en kısa sürede sonuçlanması gerektiğini ve sürecin takipçisi olacaklarını duyurdu.
Özgür basının güçlenebilmesi için hak ihlallerinin görünür kılınmasının ve gazeteciler arasındaki dayanışmanın artırılmasının zorunlu olduğu vurgulanan raporda, Kasım ayına ilişkin veriler şöyle sıralandı:
- 1 kadın gazeteci gözaltına alındı,
- 1 gazeteci ifadeye çağrıldı,
- 3 gazeteci hakkında soruşturma açıldı,
- 2 gazeteci hakkında dava açıldı,
- 5 gazeteciye toplam 2 yıl 11 ay hapis cezası verildi,
- 12 gazetecinin yargılanması devam ediyor,
- 3 gazeteci tutuklu bulunuyor.
Rapor, kadın gazetecilerin hedef alınan kesimlerden biri olmaya devam ettiğini ve basın özgürlüğünün ciddi bir tehdit altında olduğunu bir kez daha gözler önüne serdi.