Diyarbakır’ın Sur ilçesinde “Kentsel dönüşüm” adı altında yıkımın başlatıldığı iki mahallede incelemelerde bulunan İHD ve Tabip Odası, insan hakkının çiğnendiğine ve halk sağlığının tehdit edildiğine dikkat çekerek, yıkımın derhal durdurulması çağrısı yaptı.
İnsan Hakları Derneği (İHD) Diyarbakır Şubesi ve Diyarbakır Tabip Odası’nın, Sur ilçesinin Alipaşa ve Lalebey mahallelerinde “Kentsel dönüşüm” adı altında 23 Mayıs’ta elektrik ve su kesintisinin akabinde başlatılan yıkım, mahalle sakinlerinin maruz kaldığı hak ihlalleri ve yaşadığı sağlık sorunlarına ilişkin yaptığı inceleme ardından oluşturulan rapor açıklandı.
İHD Diyarbakır Şubesi’nde gerçekleştirilen basın toplantısına, Türk Tabipleri Birliği (TTB) Merkez Konseyi üyesi Dr. Şehmuz Gökalp, İHD Diyarbakır Şubesi Başkanı Raci Bilici, İHD ve Diyarbakır Tabip Odası yöneticileri katıldı. Heyet yıkımın sürdüğü mahallelerde inceleme ve görüşmeler ardından Diyarbakır Valisi Hüseyin Aksoy ile görüşerek, gözlem ve izlenimlerini aktardıklarını, hak ihlalleri ve sağlık sorunlarının ortadan kaldırılması yönünde taleplerde bulunduklarını belirtti.
‘Yıkım derhal durdurulmalı’
Her iki mahallede yapılan inceleme ve gözlemlere ilişkin konuşan Bilici, Sur’u “bölgenin kalbi” olarak değerlendirdi. Tarihi yapısı ve halklar açısından büyük önem arz ettiğini dile getiren Bilici, Sur’da 103 gün süren çatışmaların ardından Bakanlar Kurulu tarafından alınan “Acele kamulaştırma” kararına dikkat çekti. Bilici, “Sur’da yaşayan insanların iradesine, düşüncesine bakılmaksızın tek taraflı dayatma ile hukuk dışı bir şekilde kamulaştırıldı. İnsan haklarına aykırı olan yıkımın derhal durdurulması gerekiyor” dedi.
‘Yıkım kararı siyasidir’
Yıkımın siyasi karar neticesinde başlatıldığını dile getiren Bilici, “Sur’un tarihi dokusunu değiştirmeye dönük bir çabadır. Çabalarımız oldu ama maalesef sonuçsuz kaldı. İnsanları aç ve susuz bırakarak bir kez daha cezalandırma söz konusudur. Bu yol ve yöntemler çözüm getirmeyeceğini geçmişten bugüne kadar gördük. Asla ve asla; bizler Sur’da ve bölge kentlerinde yaşanan hak ihlallerinin hiçbir zaman peşini bırakmayacağız” vurgusunda bulundu.
‘Sağlık büyük tehlike altında’
TTB Merkez Konsey üyesi Şehmuz Gökalp ise Sur ilçesinde yaşanan yıkım ile birlikte insan sağlığının tehlikeye girdiğini ifade ederek, "Bir insanın sağlıklı olabilmesi için sadece hasta olmaması yeterli değildir. Onun ruh, beden ve sosyal yönden, tam bir iyilik hali içerisinde olması gerekir. Bu sağlık durumunda en belirleyici faktörlerden olan, temel gereksinimlerinin mutlaka karşılanması gerekiyor. Bir toplumun eğer kullanım suyuna erişmesi zorlaştırılmışsa, engellenmişse böyle bir durumda bir sağlık büyük bir tehlike altındadır. Bu durum sağlık açısından toplum sağlığı açısından kaygı vericidir. Su sorunu devam ederse, hijyen sorunu baş gösterecek, salgın hastalıklar baş gösterecek ve kronik hastalıklar daha çok alevlenecektir" dedi.
Gökalp, Sur'da sağlık sorunlarının yaşanmaması için sorumlulara duyarlılık çağrısında bulundu.
İHD ve Tabip Odası tarafından hazırlanan raporda, "Acil" olarak değerlendirilen şu talep ve önerilerde bulunuldu:
* Mahalle sakinlerinin talepleri dikkate alınmalıdır.
* Mahalle sakinleri, temel kamu hizmetlerinden mahrum bırakılmamalı ve bir an önce içme ve kullanma suyu ile elektrik hizmeti sağlanmalıdır.
* Yetkililer ve hak sahipleri arasında sorunun çözümü konusunda diyalog sağlanmalı, Sur’un tarihi dokusu ve demografik yapısı korunarak yaşanan soruna acil olarak çözüm üretilmelidir.