Sendika düşmanlığı ve çalışanlara yönelik hak gasplarıyla sık sık gündeme gelen LC Waikiki’de, her gün emek sömürüsünün yeni biçimleri ortaya çıkıyor. LC Waikiki’nin “kadroya alacağız” vaadiyle birçok çalışanı “destek personeli” sıfatıyla satış danışmanı olarak çalıştırdığı, bir süre sonra da “Bugün son gününüz” diyerek işten çıkardığı ortaya çıktı
"İyi giyinmek herkesin hakkı" sloganıyla faaliyet gösteren ve 20 binden fazla çalışanı bulunan hazır giyim firması LC Waikiki'de çalışanlara yönelik hak ihlallerinin ardı kesilmiyor.
Sol’dan Ahmet Çınar’ın haberine göre, "esnek çalışma", "uzaktan çalışma", "destek personeli," "deneme süresi" gibi yeni sömürü modelleri ve ucuz iş gücü sağlama yöntemlerinin uygulandığı çalışma hayatında, LCW mağazaları da bu yöntemleri kullanmaktan geri kalmıyor.
Sendika düşmanlığı ve işten çıkarmalarla gündeme gelen LC Waikiki mağazalarında son olarak da çalışanlar arasında "gönül ilişkisinin" yasaklandığı ortaya çıkmıştı.
"Destek personeli sıfatıyla kadrosuz, iş güvencesiz sömürü"
LC Waikiki çalışanlarından Y.Y., kuruluştaki diğer hak ihlallerini anlattı.
Kısaca söz eder misiniz, neler yaşadınız çalıştığınız LC Waikiki şubesinde?
Ben burslu olarak Medya ve İletişim Sistemleri okuyorum, aynı zamanda Psikoloji bölümünde çift anadal yapıyorum. Babamı kaybettim, annemle yaşıyoruz ve geçim sıkıntısından dolayı okurken çalışmak zorundaydım. DeFacto, Koton, LCW gibi mağazalarda satış danışmanlığı yaptım. Son çalıştığım yer LCW mağazasıydı ve sonrasında mağazalarda çalışmamaya tövbe ettim diyebilirim.
Niçin, ne gibi uygulamalarla karşılaştınız?
İşe başvurduğum gün görüşmeye çağrıldım ve daha önce çalıştığım yerleri, hangi gün çalışabileceğimi anlattım. Okuldan dolayı sadece hafta sonları çalışabilirdim, bunu belirttim, kabul edildi. Başlangıçta "destek personeli" olarak işe aldıklarını, daha sonra kadroya alacalarını söylediler. Ama bana "destek personeli" sıfatıyla bir ay kadar çalışacağım, sonra kadroya alınacağım söylendi. Çalışmaya başladıktan sonra öğrendim ki, diğer çalışanlara da bu bilgi net olarak verilmemiş. Destek personeli" olarak alınıyoruz ama bu sıfatla ne kadar çalışacağımız, kadroya ne zaman alınacağımız belli değil. Dört ay kadar bir süresi varmış, o süre içerisinde kadroya giremezsek çıkarılıyormuşuz. Yani iş güvencesi hakkımız dört ay süreyle askıda…
Alındınız mı kadroya?
Beni işe alırken sadece bir ay sonra kadroya alınacağımı söylediler. Aylar geçti alınmadım ve bir gün reyon yöneticisi "yarın son günün" dedi. Molaya çıktım ve bir saat boyunca ağladım. Aylarca emek harcamış, çalışmıştım, hatta çalışmama rağmen gün oluyordu ki okula gidecek yol parası bulamıyordum. Yemek param zaten yoktu. Evden götürdüğüm şeylerle, gizli saklı köşelerde karnımı doyurmaya çalıştım. Mağazada "destek personeli" olduğumuz için yemek parasını günde 10 lira olarak nakit alıyorduk. Tabii ben mağazada evden getirdiklerimle idare ediyordum.
Başka ne gibi baskılar yaşadınız, üretim baskısı var mıydı örneğin?
Çok hızlıydım ama buna rağmen sürekli daha iyisi için baskı vardı. Bu tüm mağazalarda böyleydi fakat LCW'de ekstraydı. Daha çok, daha hızlı çalışma baskısı. Normalde iki ay deneme süresidir ve bu süreden sonra işveren işten çıkarmadan önce çalışana 15 gün önce haber vermek zorunda. Bana işe girerken bilgi verilmediği gibi, işten çıkarmadan bir gün önce haber verildi.
Bu tür mağazalarda neredeyse kanıksatılmaya çalışılan uygulamalar herhalde bunlar, biz de gerçekleştirdiğimiz söyleşilerden bunu anlıyoruz, ne dersiniz?
Eminim ki, bu tür mağazalar kadar acımasız başka iş yerleri yoktur. Sizin önceki gün yayınlanan "LCW'de gönül ilişkisi de yasaklandı" başlıklı haber doğru ve bu uygulama tüm mağazalarda aynı. İlişkiye kesinlikle izin yok. Eğer böyle bir şey varsa, bir taraf farklı şubeye gönderiliyor. Çalıştığım süre içerisinde ne eziyetler çektiğimi ben bilirim. Örneğin Koton mağazasında her gün kapanış saatinden en az bir saat daha geç çıkardık ve fazla mesai ücretimiz ödenmezdi. Küçümsemek için kesinlikle söylemiyorum ama inşaatta çalışmak bile mağazalarda çalışmaktan belki daha iyidir. Sömürü her yerde sömürü, her yer aynı…