RÖPORTAJ – Adana Karataş A101 işçileri: “Karataş gibi bir ilçede sigortalı iş bulmak çok zordur. İnsanlar A101’e girmek için tabiri caizse can atıyorlar. Sonra bir bakıyorsunuz en fazla 3 yıl dayanabilmiş. Hepsi de çalışma şartlarının kötülüğü ve düşük ücret gibi şikayetlerden dolayı işten ayrıldılar.” (Röp: SiyasiHaber)
SiyasiHaber – Yusuf Zihni Alan
Adana, Karataş’taki A101’in işçileri iş yoğunluğundan ve özellikle fazla mesai ücretlerinin ödenmemesinden şikayetçi. Hakkını arayan işçiler ise baskıya uğruyor ve istifaya zorlanıyor. A101 işçileri işyerindeki çalışma koşullarını ve gördükleri haksızlıkları SiyasiHaber’e şöyle anlattı:
Bize biraz çalışma koşullarından bahseder misiniz?
Öncelikle çalıştığım şubenin özelliğinden bahsetmek istiyorum. Zaten devamında çalışma şartlarımızı anlayacaksınız. A101’in Karataş şubesi sezonluk bir mağaza. Sezonluk mağazalar bildiğiniz gibi yaz dönemi yoğun olur. Fakat şubemiz kış sezonunda bile bölgedeki diğer şubelerin hemen hepsinden daha fazla ciro yapıyor. Anlayacağınız yıl boyunca çok yoğun iş oluyor. Tabii bu durum paydos saatlerimizin uzamasına ve çalışma saatleri nedeniyle yaşam koşullarımızın kötüleşmesine neden oluyor. Örneğin mağazaya mal geldiği günler en az 10 saat çalışmış oluyoruz, üstüne bir de koca kamyondaki yükü indirmek zorundayız. Evimize gece 03.00’te gittiğimiz oluyor.
Peki mesai saati dışında çalıştığınız zaman fazla mesai ücretinizi alıyor musunuz?
Hayır alamıyoruz. A101’de çalışanların (yani bizim) mesai saatlerimizi yazdığımız bir bilgisayar programı var. Program bir işçinin, girilen saatler üzerinden ne kadar ücret alacağını hesaplıyor. Biz şirketle sözleşmemizi ayda 195 saat üzerinden yaptık fakat sisteme toplamda ayda 195 saat üzerinde giriş yapınca fazla mesai ücretimizi hesaplaması gerekirken sistem bunu hesaplamak yerine hata veriyor. Mağaza sorumlusuna mesaj yollanıyor sorumlu da sisteme girilen fazla mesai saatlerini siliyor. Ayda ortalama 250 saat çalışmamıza rağmen sisteme sadece 195 saat girebiliyoruz.
Çalıştığınız saatlerin üzerini nasıl örtüyorlar peki?
Başlarda bir kağıt getirip ne olduğunu söylemeden hepimize imzalatıyorlardı. Sonradan imza attığımız belgede “Fazla çalışma saatlerimi telafi olarak kullandım” yazdığını öğrendik. Yani işçi daha önce mesai saatleri içinde çalışmamış gibi gösterip fazla mesaiyi telafi olarak gösteriyorlardı. Tabii bu durum fark edilince birkaç arkadaşımız imza atmayacaklarını söyleyerek direndiler.
Sonra ne oldu?
Kağıt gelmemeye başladı. Çok sonradan öğrendik ki o kağıtları bizim yerimize imzalıyorlarmış. Düşüne biliyor musunuz? Yaz sezonunda full çeken bir personel (08:00-23:00) 15 saat çalışmasına rağmen sisteme sadece 11 saatini girebiliyorsunuz. Zaten 4 saatimiz orada havaya uçuyor. Sonrasında ise anlattığım gibi keyfi bir uygulama ile toplamda ayda 195 saat dışında hemen bütün saatlerimizi siliyorlar. Emeğimiz heba oluyor.
Bunca hukuksuzluğa rağmen neden itiraz etmediniz?
Kurum içinde bu ve buna benzer birçok sıkıntı dile getirildi. Hatta bölge sorumlusuyla toplantılar yapıldı bu konular dile getirildiğinde sorunların çözüleceği sözü verildi. Fakat hiçbir somut adım atılmadı. Hatta son dönemde bu problemleri dillendiren arkadaşlarımıza ciddi şekilde mobing uygulandı. İşten istifa etmeleri için psikolojik baskı yapıyor ve sürekli “Beğenmiyorsanız istifa edin. Yasal olarak hiçbir şey kanıtlayamazsınız” diyorlardı.
Karataş gibi bir ilçede sigortalı iş bulmak çok zordur. İnsanlar A101’e girmek için tabiri caizse can atıyorlar. Sonra bir bakıyorsunuz en fazla 3 yıl dayanabilmiş. İstifa edip işten çıkan 10’a yakın insan tanıyorum. Hepsi de çalışma şartlarının kötülüğü ve düşük ücret gibi şikayetlerden dolayı işten ayrıldılar.
Söylemek istediğiniz başka bir şey var mı?
Mesele hakkımızı alamıyor olmamız. Sesimizi duyurduğunuz için çok teşekkür ederiz. Başta Karataş halkı olmak üzere tüm tüketicileri bu konuda duyarlı olmaya çağırıyorum. Sadece hakkımız olanı istiyoruz.
