Trabon’un Sürmene ilçesinde 2007 yılında kurulan katı atık tesisi o zamandan beri çevreye zehir saçıyor. Sürmene doğumlu ve tesisin hemen yakınındaki köy evinde yaşayan Gökçe Erhan, “İçimde Evler Yıkılıyor” adlı resim ve heykel sergisiyle çöplüğün insan ve doğaya verdiği zarara dikkat çekiyor.
SiyasiHaber – Foto-röportaj: Burak Can Baknali
Trabzon’un Sürmene ilçesi Çamburnu Mahallesi’nde bulunan katı atık tesisi 2007 yılından bu yana çevreye zehir saçmaya devam ediyor. Devasa çöp yığınının yanı başında yetişen çaylar, zehirli suyun aktığı dere, kesilen ağaçlar, zarar gören hayvanlar ve insanlar; 10. yılında Sürmene Çöplüğü. (1)
Geçtiğimiz 21 Ekim’de Sürmene Çamburnu’nda açtığı “İçimde Evler Yıkılıyor” sergisiyle Katı Atık tesisine dikkat çeken Gökçe Erhan’la Sürmene Çöplüğünü inceledik. Sürmene doğumlu Gökçe Erhan beş yıl önce İstanbul’da Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi Resim Bölümü’nü tamamladıktan sonra köyüne geri dönerek burada yaşamaya devam ediyor. (2)
Gökçe Erhan, Sürmene çöplüğüne ve doğaya onulmaz yaralar açan saldırganlığa, yaptığı heykel ve resimlerle tepki gösteriyor: “Yaşam alanımızın içinde kurulan çöplüğün kaldırılmasına ve geri dönüşüme dikkat çekmek; doğayı, kültürel değerleri ve tarihi mirasları korumanın önemini hatırlamak; birlik olmaya, sanatla, sevgiyle ve inançla mücadele etmeye bir çağrıydı "İçimde Evler Yıkılıyor" sergisi.” (3)
Sürmene Çöplüğüne birkaç yüz metre uzaklıkta Karadeniz’in geleneksel tahta evlerinden birinde yaşayan Gökçe, ürettiği çöpleri, herhangi bir çöp yığınına atılacak bir nesne olarak görmüyor. Evsel atıkları geri dönüşüm yoluyla bir şekilde hayata geri kazandırıyor. Yakılan ve kesilen ağaçların yerine fidanlar dikmeyi planlayarak doğanın katledilmesini önlemeyi amaçlıyor. Bu süreci bölge ahalisini de içine katarak yaymayı amaçlıyor. (4)
Karadeniz’in doğasını hunharca yok eden büyük şirketler ve onları koruyan kolluk kuvvetleri ve savcılar, bölge ahalisini tehdit ve yalanlarla sindirmeye çalışsa da halkın tepkisi zaman geçtikçe birikiyor. Fakat şirket, bölge sakinlerinden bazılarını tesise işçi olarak yerleştirerek tepkiyi minimum düzeye indirmeye çabalıyor. Kemençeci Turgut da onlardan biri. (5)
Örgütlü bir tepkinin olmayışı, yıkımın şiddetli ve kontrolsüz bir hâl almasına sebep oluyor. (6)
Geçtiğimiz aylarda Trabzon ve Rize İli Yerel Yönetimleri Katı Atık Tesisleri Yapma ve İşletme Birliği tarafından yapılan ihale sonucu, Sürmene Çöplüğüne ek alan imkânı sağlandı. İnşa süreci devam eden bu ek alan için bölge ahalisinin tepkisiyle karşılaşan yetkililer “Burayı kapatacağız, zemin uygun değilmiş” açıklaması yaptı. Fakat çalışmalar hız kesmeden sürüyor. (7 ve 8) 
Dereye sızdırılan zehirli çöp suyu, doğaya ve bölge insanına büyük zararlar veriyor. (9)
Karadeniz yeşilin bütün tonlarını gözler önüne seriyor. Fakat mühim olan görsel şölenimizi korumak değil; önemli bir habitatı barındıran bu doğal yaşam alanını korumak. Asıl kahreden şeyse Karadeniz coğrafyasının tarihsel ve kültürel dokusunun yerini zamanla betona ve kentin boğucu apartman dairelerine bırakıyor olması. (10 ve 11)
