Çanakkale’nin Ayvacık ilçesinden başlayıp, Edremit Körfezi sahillerine kadar uzanan zeytinlikler, yapımı bitmek bilmeyen yazlık site inşaatlarının tehdidi altında.
Zeytinlik sahalarda sanayi yatırımı yapılmasına olanak sağlayan düzenleme, kamuoyundan gelen tepkiler nedeniyle TBMM Sanayi Komisyonu'nda yasa tasarısından çıkarıldı. Ancak zeytinlikler için tehdit ortadan kalkmadı. Çünkü, İmar Yasası'na göre zeytinliklerde konut imarı için ilk koşul yola cephesinin bulunması. Ayrıca kıyı kenar çizgisinden en az 50 metre sonra günübirlik kullanım alanı, 100 metreden sonra ise konut için imar izni veriliyor. Bunun dışında 3 bin metrekareden küçük arazilerde yüzde 5 kısıtlaması var. 5 bin metrekare ve üstü arazilerde ise en fazla 250 metrekare sınırlandırılması olmasına rağmen yasaya pek uyulmuyor. Sahil kenarına yakın belediyelerde ise zeytinlikler imara açılmış durumda. Belediye meclis kararlarıyla açılan yeni imar alanlarında Zeytinlik Yasası yeterince dikkate alınmıyor. 3573 sayılı Zeytinlik Yasası'na göre imarlı alanlarda da ancak yüzde 10'una konut yapılabilirken bu oran da aşılıyor.
Zeytin deposu olarak bilinen Çanakkale'nin Ayvacık ilçesi ile Küçükkuyu Beldesi başta olmak üzere Balıkesir sınırında kalan Edremit Körfezi sahilleri yazlıklarla dolu. Zeytinliklerin arasından yeni yazlık siteler yükselmeye devam ediyor. Kimi, imar yasasının kendisine tanıdığı imkan ile yazlık villa kimi ise kaçak olarak yazlık yapıyor. Geçtiğimiz günlerde TBMM'den geri çekilen yasa ile zeytinliklerde şimdilik sanayi yapılaşmalarının önüne geçildi. Ancak zeytinlikler yazlık villalara kurban edilmeye devam ediliyor. Sahil bandında zeytinlikler içinde gerek yasalara uygun şekilde yapılmış, gerekse kaçak olarak inşa edilen yazlıklar tepki çekiyor.
İda Dayanışma Derneği Başkanı Hicri Nalbant, "Bilindiği gibi Zeytincilik Yasası'nda yapılmak istenen 7'nci değişiklik de TBMM'de geri çekildi. Sanayi Bakanı, '27'nci kez de olsa bu değişiklik gelecek, yapılacak' diyor. Zeytinlikler sanayi tesislerinin, kirli sanayilerin talanına açılmak isteniyor. Madenlerin talanına açılmak isteniyor. Onun dışında bir de imara açılmak isteniyor. Zeytinlik yasası, zeytinlikler şehrin gelişmesini engelliyor ise imara açılabilir. Ancak yüzde 10'u imara açılabilir. O yüzde 10'un içerisinde de zorunlu olmadıkça ağaç kesilmez. Bir plan dahilinde yine zeytinlikler korunmaya çalışılır. Ama uygulamada baktığımız zaman Körfez'de, Ege'de, birçok yerde zeytinlik alanlarının içerisinde yapılaşmaların olduğu görülüyor. Bunların çoğu Zeytincilik Yasası'ndaki bu değişikliklerden önce yapılmış yapılaşmalar. Son dönemde de kaçak yapılaşma mutlaka vardır. Bu konuyla ilgili verilmiş yıkım kararları da var. Ama yıkım kararları uygulanmıyor. Ödenek yok diye bahane edilerek uygulanmıyor. Daha da önemlisi siyasi iktidar bu alanlarda bina yıkmak istemiyor. Çözüm kaçak yapıların tümünün yıkılması. O alanların zeytinlik olarak yine değerlendirilmesi gerekiyor" dedi.
Nalbant, "Zeytin barışın, bereketin, sağlığın simgesi kutsal ağaç. Gıdadan, kozmetiğe kadar her ürünü değerlendiriliyor. Herhangi bir atıkta bırakmıyor. Yaz kış yeşil ve oksijen üretiyor. Küresel ısınmayı önlüyor. Zeytinliklerin bu haliyle mutlaka korunması gerekiyor. Ayrıca dünyada zeytin yetişen bölgeler de çok az. Türkiye şanslı bölgelerden birisidir. Herkesin gözümüz gibi zeytinlikleri koruması gerekiyor" dedi.
DHA