Komisyon KHK’lerle işten atılan 95 bin kişinin ve kapatılan kuruluşların başvurularını alacak. Amaç ise AİHM başvurularının önüne geçmek.
Olağanüstü hal ilan edildikten sonra çıkarılan kanun hükmünde kararnamelerle işlerinden atılan yaklaşık 95 bin kamu görevlisi ile kapatılan kuruluşların haklarında yapılan işlemlere karşı başvurabilecekleri Olağanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonu kuruldu. Sadece 3’ü hukukçulardan oluşacak 7 kişilik komisyonun kapatılan kuruluşlarla birlikte sayısı 100 bini bulacak başvuruyu inceleyerek karar vermesi beklenecek. Komisyonun görevlerine dönmesine karar verdiği kamu görevlileri ilkesel olarak kendi kurumlarına değil başka kurumlara yerleştirilecekler. Sadece statüleri, unvanları ve yürüttükleri görevler itibarıyla başka kurumlarda görevlendirilmeleri mümkün olmayanlar kendi kurumlarına yerleştirilecek. Yöneticilerin yöneticilik görevinden önce bulundukları kadro ve pozisyon unvanları dikkate alınacak. Haklarındaki işlemlere karşı dava açanlar da Komisyon’a başvurmak zorunda olacak. Komisyonun AİHM’de Türkiye’yi mahkûmiyetlerden kurtarmak üzere kurulduğu belirtilirken dava sürecini uzatacağı ve mağduriyetleri artıracağı eleştirisi yapıldı.
Cumhuriyet’ten Kemal Göktaş’ın haberine göre; Resmi Gazete’de yayımlanan 685 sayılı KHK ile kurulan Komisyon, 7 üyeden oluşacak. Üyelerden 3’ünü kamu görevlileri arasından Başbakan, birini Adalet Bakanlığı merkez teşkilatında çalışan hâkim ve savcılar arasından Adalet Bakanı, birini mülki idare amirleri arasından İçişleri Bakanı, birer üyeyi Yargıtay ve Danıştay’da görev yapan tetkik hâkimleri arasından HSYK belirleyecek. Komisyon, kendi arasından bir başkan ve bir başkanvekili seçecek. Toplantı ve karar yeter sayısı 4 olacak. Çekimser oy kullanılamayacak. Komisyonun sekretarya hizmetleri Başbakanlık tarafından yerine getirilecek.
Dosyadan inceleme
Komisyon, OHAL kapsamında doğrudan KHK’ler ile tesis edilen aşağıdaki işlemler hakkındaki başvuruları değerlendirip karar verecek. Kamu görevinden, meslekten veya görev yapılan teşkilattan çıkarma ya da ilişiğin kesilmesi, öğrencilikle ilişiğin kesilmesi, dernekler, vakıflar, sendika, federasyon ve konfederasyonlar, özel sağlık kuruluşları, özel öğretim kurumları, vakıf yükseköğretim kurumları, özel radyo ve televizyon kuruluşları, gazete ve dergiler, haber ajansları, yayınevleri ve dağıtım kanallarının kapatılması, emekli personelin rütbelerinin alınması, OHAL KHK’leriyle gerçek veya tüzel kişilerin hukuki statülerine ilişkin olarak doğrudan düzenlenen diğer işlemler de Komisyonun görev alanında olacak. Bu işlemlere bağlı olarak OHAL KHK’lerinde yer alan ilave tedbirler ile kanun yollarının açık olduğu işlemler hakkında ayrıca başvuru yapılamayacak.
Görev süresi 2 yıl
Komisyon, 2 yıl süreyle görev yapacak. Bakanlar Kurulu, bu süreyi birer yıllık aralarla uzatabilecek. Süre uzarsa Komisyon’a yeni üyeler seçilecek.
Komisyon, görev alanı ile ilgili her türlü bilgi ve belgeyi ilgililerden talep edebilecek. Soruşturmanın gizliliğine ve devlet sırlarına ilişkin mevzuat saklı kalmak kaydıyla kamu kurum ve kuruluşları ile yargı mercileri, komisyonun istediği her türlü bilgi ve belgeyi göndermek veya yerinde incelenmesine imkân sağlamak zorunda olacak.
Komisyona başvurular valilikler aracılığıyla yapılacak. Kamu görevinden, meslekten veya görev yapılan teşkilattan çıkarılanlar ya da ilişiği kesilenler, en son görev yaptıkları kuruma 60 gün içinde başvurabilecekler.