KDP ile YNK’nin Kürdistan Bölge Başkanlığı sisteminin lağvedilmesi için anlaştığı ve konunun cumartesi günkü parlamento oturumunda ele alınacağı bildirildi. Öte yandan IKBY’nin iki bölgeye bölünebileceği, YNK ve KDP bölgelerinin birbirinden ayrılabileceği ifade ediliyor.
Güney Kürdistan'da 25 Eylül'de yapılan referandumun ardından Irak ordusu ile ona bağlı Heşdî Şabî'nin başlattığı saldırıların ardından Güney Kürdistan'da yaşanan siyasi kriz devam ediyor.
Edinilen bilgilere göre Kürdistan Demokrat Partisi (KDP) ile Kürdistan Yurtseverler Birliği (YNK) Kürdistan Bölge Başkanlığı sisteminin lağvedilmesi için anlaştı.
Bölge Başkanlığı yetkilerinin de Güney Kürdistan parlamentosu, hükümet ve Adalat Bakanlığı'na devredileceği belirtiliyor.
Kürdistan Bölge Başkanlığı sisteminin lağvedilmesi görüşmelerinin Güney Kürdistan parlamentosunun 28 Ekim günü yapılacak oturumunda ele alınacağı öğrenildi.
Goran (Değişim) Hareketi ile Kürdistan İslami Topluluk'un (Komela Îslami) de katılması beklenen Güney Kürdistan parlamento oturumu 28 Ekim Cumartesi gününe ertelendi.
KDP ve YNK bölgelerinin sınırları ayrılıyor
Irak ordusu ve İran destekli Haşdi Şabi güçlerinin Kerkük’e yönelik saldırısının ardından KDP ile YNK karşılıklı olarak birbirlerini suçlarken, çekilme kararının Kerkük’e yönelik saldırıdan bir gün önce yapılan toplantıda alındığı iddia edilmişti. Irak Cumhurbaşkanı Fuad Masum, KDP ve YNK temsilcileri ile Süleymaniye’nin Dukan şehrinde bir araya gelmiş KDP’den Mesud Barzani, Neçirvan Barzani ve YNK’den Hero İbrahim Ahmed, Kosret Resul, Pawel Talabani, Mela Bahtiyar’ın katıldığı toplantıya, İran Devrim Muhafızları’na bağlı Kudüs Tugayı komutanı Kasım Süleymani’nin de katıldığı öne sürülmüştü.
Dukan toplantısının ardından Kerkük’e yönelik saldırıda YNK peşmergelerinin çekilmesiyle Haşdi Şabi güçleri ve Irak ordusu kente girmişti. Ardından KDP peşmergeleri de 2014 sınırlarına çekilmişti. Dukan toplantısında ne konuşulduğu ve ne kararlar alındığı açıklanmazken YNK ve KDP’nin Irak ve Haşdi Şabi ile anlaştığı iddia edilmişti.
Yaşananların ardından tartışmalar devam ederken, YNK ve KDP’nin Güney Kürdistan’ı ikiye ayıracak bir anlaşmada bulundukları belirtiliyor. Goran Hareketi ise Kerkük’e saldırının ardından YNK peşmergelerinin çekilmesine ilişkin olarak YNK’li yetkililerin Irak ordusu ve Haşdi Şabi ile 9 maddelik bir anlaşma imzaladığını öne sürmüştü. Anlaşmada “Süleymaniye, Halepçe ve Kerkük bölgesinin kurulması ve yeni bölge için yeni bir hükümet kurulması” maddesinin bulunduğu iddia edilmişti.
Goran’ın üzerinde anlaşıldığını iddia ettiği 9 madde şöyleydi:
– Irak güçleri tartışmalı bölgelere yeniden konuşlanacak ve peşmerge geri çekilecek.
– Kerkük dahil 17 kasaba ve nahiye merkezi hükümete teslim edilecek.
– Kerkük merkezinde ortak yönetim olacak. 15 Kürt mahallesi Kürtler, 25 mahalle de diğer oluşumlar tarafından yönetilecek.
– Kerkük’teki stratejik yerlerin yönetimi merkezi hükümette olacak; K1 askeri üssü, havaalanı ve petrol yatakları.
– Süleymaniye Havalimanı açılacak.
– Süleymaniye ve Kerkük’teki memur maaşlarının merkezi hükümet tarafından ödenmesi.
– Süleymaniye sınırındaki peşmergelerin maaşlarının merkezi hükümet tarafından ödenmesi.
– Halepçe, Süleymaniye ve Kerkük bölgesinin kurulması.
– Yeni bölge için bir yeni bir hükümetin kurulması.
Goran: Önemli bir oturum olacak
Konuya ilişkin RojNews'a konuşan Goran Hareketi parlamenteri Bêstun Fayeq, "Bizler milletvekiliyiz ne zaman talep edilirse toplantılara katılırız. Ama önceki oturumlarda taleplerimiz dikkate alınmadığı için katılmadık" dedi.
28 Ekim günü yapılacak olan oturumunda Kürdistan Bölge Başkanlığı sisteminin ele alınacağını belirten Fayeq, "Bu oturumda özellikle Kürdistan Bölge Başkanlığı sistemi ele alınacak. Onun için oturuma katılmayı önemli buluyoruz" ifadelerinde bulundu.
'KDP ile YNK anlaştı'
RojNews'e konuşan Komela Îslami Grup Başkanvekili Merwan Galalî ise "Bu oturumda önemli bir gündem olacak. O yüzden oturuma katılacağız. Bu oturumda Kürdistan Bölge Başkanlığı'nın yetkilerinin diğer ilgili kurumlara dağıtılması görüşülecek" diye kaydetti.
Gelalî, "Parlamentonun bu oturumunda Kürdistan Bölge Başkanlığı sistemi ya lağvedilecek ya da durdurulacak. Görev ve yetkileri de parlamento, hükümet ve Adalet Bakanlığı'na devredilecek.
Gelalî, "Kürdistan Bölge Başkanlığı'nın lağvedilmesi konusunda bir anlaşmaya varıldı mı?" sorumuza da "Tahminlerime göre KDP ile YNK bu konuda bir anlaşmaya vardı" dedi.
Kürdistan Bölge Başkanlığı
2005 yılında parlamento tarafından, 2009’da da halk oylamasıyla Güney Kürdistan başkanlığına seçilen Mesud Barzani’nin görev süresi 2013 yılında dolmuştu.
2013 yılında görev süresi dolan Kürdistan Bölge Başkanı Mesûd Barzani'nin görev süresi parlamento kararıyla iki yıl daha uzatılmıştı. Ancak görev süresi Ağustos 2015'te dolan Barzani, başkanlık koltuğunu terk etmemiş ve bu durum Güney Kürdistan'da siyasi krize neden olmuştu.