Adalet Bakanlığı’na göre cezaevlerindeki toplam öğrenci sayısı 69 bin 301. CHP’li İlgezdi mahpus öğrencilerin eğitim masraflarını karşılayamama, devamsızlık nedeniyle atılma, çalışma alanı yokluğu gibi sorunları olduğunu bildirdi.
Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) İstanbul Milletvekili ve İnsan Haklarını İnceleme Komisyonu Üyesi Gamze Akkuş İlgezdi’nin, “Ceza İnfaz Kurumlarındaki Öğrenci Mahkumlar”a ilişkin önergesine yanıt veren Adalet Bakanlığı, cezaevlerinde eğitim ve öğretim hakkından yararlanmaya devam eden toplam mahpus öğrenci sayısının 69 bin 301 olduğunu açıkladı.
Bu sayı 2016 Kasım itibariyle 197 bin 297 mahpusun bulunduğu cezaevlerindeki tutuklu ve hükümlü sayısının yüzde 35’ine denk geliyor.
Mahpus öğrencilerin 36 bin 33’ü lise ve dengi okullar ile ön lisans ve lisans programlarına kayıtlı, 33 bin 268’i açıköğretim programlarına kayıtlı bulunuyor.
Adalet Bakanlığı’nın verilerine göre, Türkiye’deki cezaevlerinde 2013 Mayıs ayı itibariyle 2 bin 776 tutuklu ve hükümlü öğrenci bulunuyordu. Bu sayı 2016 yılı sonu itibariyle 25 kat artmış durumda.
Adalet Bakanlığı, kayıt dondurarak eğitim ve öğretim hakkı kısıtlanan öğrencileri ilişkin verileri ise, “Bakanlık kayıtlarında veri olmadığı” gerekçesiyle bildirmedi.
Eğitim hakkı
Bianet’in haberine göre Türkiye tarihinin en yüksek mahkum öğrenci sayısının bu iktidar döneminde görüldüğünü söyleyen İlgezdi konuyla ilgili açıklamasında, “hapishanelerde olan öğrenci mahkumların, öğrenim hakları önündeki engeller kaldırılmalı, ücretsiz, koşula bağlı olmaksızın eğitim görebilmeleri sağlanmalı” dedi.
Eğitim masraflarını karşılayamıyorlar
İlgezdi’nin hapishanelerdeki öğrencilerle ilgili hazırladığı raporda mahpus öğrencilerin temel sorunları şöyle sıralandı.
*Yeni eğitim ve öğretim yılında kayıtlarını yenilemelerinde güçlük yaşanıyor.
*Mahpus öğrencilerin birçoğu maddi imkanı bulunmadığı için okul harçlarını ve eğitim masraflarını karşılayamıyorlar.
Devamsızlıktan atılıyorlar
*Mahkum oldukları için devam zorunluluğu olan derslere katılamayan ve mazeretli kabul edilmeyen mahpuslar, devamsızlık nedeniyle derslerini geçemiyor ve okuldan atılıyorlar.
*Henüz mahkeme süreci tamamlanmayan ancak uzun tutukluluk nedeniyle cezaevlerinde bulunan öğrenciler, devamsızlık, kayıt yenileyememe ve sınavlara girememe gibi gerekçelerle eğitim ve öğretim haklarını kaybediyorlar.
Sınav sorunu
*Mahpuslar için sınavlara gidebilmek büyük bir eziyete ve maddi külfete dönüşüyor. *Cezaevlerinden, okullara öğrenciyi götürecek araçların temini konusunda sorunlar yaşandığı gibi ring araçlarında yolculuk yapacak olan öğrencilerin sınavlara gidip gelebilmeleri için ödedikleri yüksek ücretler de ayrıca sorun yaratıyor.
Okul-cezaevi mesafesi
*Mahpusların birçoğunun eğitim görecekleri üniversite ve/veya okullardan uzakta, farklı illerdeki cezaevlerinde tutulmaları ve sevk taleplerinin kabul edilmemesi öğrenim haklarını ortadan kaldırıyor.
Çalışma alanı
*Cezaevlerinde öğrencilere tahsis edilmiş oda, kütüphane, bilgisayar, internet vb. olanakların olmaması anayasanın eşitlik ilkesine uymuyor.