İnsan Hakları Derneği (İHD) üyeleri, hasta tutsakların serbest bırakılması için Diyarbakır, Şırnak, Siirt, İzmir, İstanbul, Batman ve Elazığ’da sokağa çıktı. Yapılan eylemlerde ağır hasta tutsakları temsilen 202 mum yakılırken, hasta tutsakların gönderdiği mektuplar okundu.
Diyarbakır’da İHD üyelerinin de aralarında bulunduğu sivil toplum örgütü üyeleri, 202′si ağır 620 hasta tutsağın serbest bırakılması talebiyle, Diyarbakır E Tipi Kapalı Cezaevi önünde oturma eylemi yaptı. Oturma eyleminde cezaevlerinde tutulan 202 ağır hasta mahpus için 202 mum yakıldı. Kefen giyen STK üyeleri, “İrfan Eskibağ cezaevinde öldü”, “Gülay Çetin cezaevinde öldü”, “Zeki Dökinal cezaevinde öldü”, “Eyüp Kaçar cezaevinde öldü”, “Osman Yiğit cezaevinde öldü” ve “Resul Yiğit cezaevinde öldü” dövizleri taşıdı. “Cezaevlerinde yüzlerce hasta mahpus var. Ölüyorlar! Daha ne kadar sessiz kalacaksınız. Susma, suça ortak olma, hasta mahpuslara özgürlük” pankartı açılırken, çok sayıda polisin ve zırhlı aracının cezaevi önünde bekletilmesi dikkat çekti. İHD Diyarbakır Şube Başkanı Raci Bilici, burada bulunma nedenlerinin cezaevlerinde durumu ağır olan hasta tutsaklar için olduğunu belirterek, “Biz insan hakları savunucuları olarak içerde olan arkadaşlarımızla zulme karşı hep ayakta durduk, durmaya da devam edeceğiz. Biz hasta tutsakların durumuna karşı hükümetin tutumunu kınıyoruz. Hükümetin bu durumu gözden geçirmesi gerekir. Hasta tutsakları derhal tahliye etmelerini talep ediyoruz” dedi. Bilici’nin ardından cezaevlerinden gelen “202 evlat, 202 arkadaş, 202 yoldaş, 202 can” adlı mektup, İHD Cezaevi Komisyonu üyesi Muhterem Süren tarafından okunurken, mektup okunurken duygulu anlar yaşandı. Mektubun okunmasının ardından 5 dakikalık oturma eylemi gerçekleştirildi.
Cezaevindeki hasta tutsakların durumuna dikkat çekmek için İHD Şırnak Şubesi üyeleri, Cumhuriyet Meydanı’nda basın açıklaması yaptı. “Hasta mahpuslar serbest bırakılsın” pankartı açan İHD üyeleri, 202 hasta tutsağı temsilen 202 mum yaktı.. İHD üyelerine BDP Şırnak İl Örgütü yöneticileri, KESK üyeleri ve yüzlerce yurttaş da destek verdi. Cezaevinden gelen mektup İHD Şırnak Şube Sekreteri Mucip Erdem tarafından okundu. Mektupta, “Türkiye cezaevlerinde bulunan, 202′si ağır olmak üzere en az 620 hasta mahpustan birisiyim ben. Mahpusluğu anlatmıyorum, özlemlerimi, hasretlerimi anlatmıyorum. Özgürlük hayallerimi dile getirmiyorum. İnsanlık tarihinin en zalim dönemlerinde bile saygı duyulan tedavi olmak hakkımdan bahsediyorum. Yaşamak gibi bir arzuyla hastalıklarla mücadele eden bir mahpus olarak sağlıklı bir yaşama yahut sevdiklerimin yanında huzurlu bir vedaya hakkımın olduğuna inanıyorum” denildi. Açıklamanın ardından 5 dakikalık oturma eylemi yapıldı.
İHD Siirt Şubesi üyeleri, 202 hasta tutsak için 202 mum yakarak basın açıklaması düzenledi, Kızılay İş Merkezi önünde gerçekleştirilen eyleme, BDP ve HDP üyeleri, Siirt Belediyesi Eş Başkanı Belkiza Beştaş Epözdemir, MEYA-DER, TUAD-DER, Barış Anneleri Meclisi ve KESK üyeleri ile çok sayıda yurttaş katıldı. İHD’liler, 202 hasta tutsağı temsilen mumlarla 202 yazarken, “202 ağır hasta mahpus için 202 mum eylemindeyiz” pankartı açıldı. “202 insanız hasta düşmüş aynı bedende” diyerek açıklama yapan İHD Şube Başkanı Vetha Aydın, ağır hasta tutsakların derhal serbest bırakılmalarını istedi.
İHD İzmir Şubesi üyeleri, cezaevlerindeki 202 ağır hasta tutsağa yaşam hakkı için Eski Sümerbank önünde mumlu oturma eylemi gerçekleştirdi. Çok sayıda kişinin katıldığı eylemde, “Siyasi tutsaklar onurumuzdur”, “İnsanlık onuru işkenceyi yenecek” sloganları atıldı. Grup adına basın açıklama yapan İHD üyesi Adalet Karadaş, cezaevlerinde bulunan hasta tutsakların her dakika durumlarının kötüye gittiğini ifade ederek, tahliyelerini istedi. Ardından 5 dakikalık oturma eylemi yapıldı.
Cezaevlerinde sağlık koşulları ağır durumda olan 202 hasta tutsağa dikkat çekmek isteyen İHD İstanbul Şubesi Cezaevi Komisyonu üyeleri, Galatasaray Lisesi önünde oturma eylemi yaptı. “Hapishanelerde ölüm istemiyoruz hasta tutsaklar serbest bırakılsın” yazılı pankartı açan cezaevindeki hasta tutsakları temsilen yakılan mumlarla 202 yazıldı. Grup adına açıklama yapan İHD İstanbul Şubesi Cezaevi Komisyonu üyesi Hatice Onaran, hasta tutsağın ruh haline ve tahliye için geçirdiği sürecine değinerek, “Kimi zaman sağlıklı girer cezaevinde hasta olurum, kimi zamanda zaten hasta girmişimdir. Kimi zaman ömrümün yarısından fazlasını, 22 yılımı hapiste yaşarım Aram Akyüz olurum, sevdiklerime beyazlar içinde kavuşurum. Kimi zaman yeterli bir tedaviye ulaşabilmek için verilen onlarca dilekçeye revir-hastane yollarını santim santim dokurum. Çoğu kez tek talebim bir doktora görünmek ve beni hayata bağlayacak ilaçlara, tedaviye ulaşabilmektir. Doktorların ve ilaçların faydası olmayacak durumlara da geç kalınmış zamanlara da düştüğüm zamanlar olur. Artık geriye kalan her anımı sevdiklerimle geçirebilmek gibi bir hayali büyütür dururum kendi kendime” dedi.
Hasta tutsakların cezaevinden tahliye edilebilmeleri noktasında yaşadıkları problemlere dikkat çeken Onaran, “Hastalık ve mahpuslukla mücadele ederken, başvurduğum her yerde kanun isimleri ve maddeleri çıkar karşıma. Yanan bir mum gibi eriyip giderken bedenim, hep ilgi numarası verilmiş resmi yanıtlar alırım kurumlardan. Bazen rapor vermez, bir kurum hayatımın kalan süreci içerisinde bazen imza gelmez devletin en tepesinden, bazense bir istihbarat raporunda tehlike arzeder hastalığa düşmüş bedenimin özgürlüğü” diye konuştu. “Türkiye cezaevlerinde bulunan, 202′si ağır olmak üzere en az 609 hasta mahpustan biriyim ben” diyen Onaran, “Mahpusluğu, özgürlük hayallerimi anlatmıyorum. İnsanlık tarihinin en zalim dönemlerinde bile saygı duyulan tedavi olma hakkımdan söz ediyorum. Yaşamak bir arzuyla hastalıklarla mücadele eden bir mahpus olarak sağlıklı bir yaşama yahut sevdiklerimin yanında huzurlu bir vedaya hakkımın olduğuna inanıyorum. Merhamet değil, vicdan değil, insan değil, yaşama hakkımı istiyorum” dedi.
‘İşkencede babamın iki kaburgası kırıldı’
Açıklamanın ardından oturma eylemine geçildi. Oturma eylemi sırasında, Kartal Yavuz Selim Hastanesi’nde yoğun bakım ünitesinde solunum cihazına bağlı olarak yaşama tutunmaya çalışan ve bugün tahliye edilen 61 yaşındaki hasta tutsak İsmail Arslan’ın oğlu Mahmut Arslan konuştu. Babasının 22 yıl önce cezaevine konulduğunu ve suçsuz olduğunu belirten Arslan, yaşananlara isyan etti. Arslan, babasının sağlıklı bir şekilde girdiği cezaevinden şimdi can çekişir halde tahliye edildiğini belirterek, “Babamın cezaevine koyduklarında bize 8 ay sonra haber verdiler. Babamı cezaevine ziyarete gittiğimde işkenceden iki kaburgasının kırıldığını gördüm” dedi. Babasının suçsuz olduğunu belirten Arslan, cezaevinde babası gibi suçsuz ve hasta başka tutsaklar olduğunu söyledi. Devletin hasta tutsakların sesine kulak vermesi gerektiğini belirten Arslan, “Babam serbest bırakıldı diye sevinemedik. Babamın yaşamı cezaevinde geçti. Hasta oldu tedavi edilmedi. Böyle devleti ne edelim? Babamı yıllarca suçsuz yere cezaevinde yatırdılar. Babam sağlıklı girdiği cezaevinden can çekişir halde çıktı. Bu nasıl devlet? Bu nasıl adalet?” diye konuştu.
Arslan’ın konuşmasının ardından, oturma eylemine devam eden grup, oturma eylemi boyunca, “Susma suça ortak olma”, “ATK elini mahpuslardan çek”, “Tecridi kaldırın ölümleri durdurun”, “Tecrit öldürür dayanışma yaşatır” sloganları attı. Yaklaşık yarım saat süren oturma eylemi çevredekilerin de destek alkışlamaları ile son buldu.
İHD Batman Şubesi üyeleri, 202 ağır hasta tutsağın durumuna dikkat çekmek amacıyla basın açıklaması yaptı. Gülistan Meydanı’nda yapılan açıklamaya, BDP Batman İl Eş Başkanı Serdar Atalay, sivil toplum örgütü temsilcileri ve çok sayıda yurttaş katıldı. “Baskılar bizi susturamaz”, “Direne direne kazanacağız” ve “Bijî berxwadana zindana” sloganlarının atıldığı açıklamada, cezaevlerinde yaşamını yitirenler anısına saygı duruşu yapıldı. Açıklamayı yapan İHD Batman Şube Başkanı İlyas Ekinci, cezaevlerinde yüzlerce hasta tutsağın bulunduğunu hatırlatarak, bunlardan 202 tanesinin ağır hasta tutsaklar olduğunu söyledi. Ağır hasta tutsakların tedavilerinin yapılmadığını ve bunun bir vahşet olduğunu söyleyen Ekinci, yıllardan beri cezaevlerinde tutulan hasta tutsakların gün be gün ölüme bir adım daha yaklaştığını belirterek, bunlardan çoğunun yaşamını yitirdiğini dile getirdi. Ekinci, özgür bir yaşam için 202 insan, 202 hasta tutsak ve 202 canın zulme karşı direndiğini sözlerine ekledi.
İHD Elazığ Şubesi üyeleri, PTT Meydanı’nda 202 ağır hasta tutsak için açıklama yaptı. İHD üyelerine KESK, BDP ve EMEP yöneticilerinin yanı sıra çok sayıda yurttaş destek verdi. “Hasta tutsaklar bırakılsın zindanlar boşalsın”, “Mahpuslara özgürlük” ve “İnsanlık onuru işkenceyi yenecek” sloganları atan kitle, 202 ağır hasta tutsak için mum yaktı. Açıklama yapan İHD Elazığ Şube Başkanı Behzat Hazır, Türkiye cezaevlerinde 202′si ağır olmak üzere toplam 620 hasta tutsağın olduğunu belirtti. Hasta tutsakların hayata tutunmak için cezaevlerinde mücadele yürüttüklerini kaydeden Hazır, hasta bir tutsağın duygularını anlamak adına temsili bir mektubu okudu.” Açıklama, mektubun okunmasının ardından 5 dakikalık oturma eylemi yapılarak sonlandırıldı. (DİHA)