Birleşmiş Milletler tarafından hazırlanan bir raporda ilk kez İsrail’in Filistin’e apartheid uyguladığı belirtilirken, İsrail Hükümeti’nin ‘de facto bir tek-devlet oluşturduğu’ ve bunun da ‘apartheidin bir formunu oluşturduğu’ ifade ediliyor.
Birleşmiş Milletler Batı Asya Ekonomik ve Sosyal Komisyonu’nun (ESCWA) hazırladığı “Filistinliler Üzerinde İsrail Hükümetinin Pratikleri ve Apartheid Araştırması” isimli raporda, İsrail hükümeti, Filistinlilere apartheid* uygulamakla suçlanıyor.
Bu raporun bölgede daha önce yazılan raporlardan farkı ise BM’in ilk defa İsrail için “apartheid” etiketini kullanması.
BM’nin raporda apartheid kelimesini kullanması, Filistinlilerin İsrail’le ilişkilerinin yeni bir zeminde denetlenebilmesinin önünü açıyor.
Yeni Birleşmiş Milletler raporu, İsrail’i “Filistinlileri tamamen bastıran ve domine eden bir apartheid rejimi” kurmakla itham ediyor.
Rapora göre “İsrail hükümeti de facto bir ‘tek-devlet’ oluşturdu ve bu da apartheidin bir formunu oluşturuyor.”
İsrail’den tepki
İsrail’in BM elçisi Danny Danon, “İsrail’in politikaları ve pratikleri ve pratiklerinin apartheid oluşturduğu, bu yüzden suçlu olduğu ve bunun bir insanlık suçu olduğu” söylenen raporun sonrasında yaptığı açıklamada “Yanlış bir analoji oluşturarak Ortadoğu’daki tek gerçek demokrasiyi lekelemek ve yanlış etiketlemek aşağılık bir hareket ve bariz bir yalan” dedi.
Raporda neler var?
“Demografik mühendislik yoluyla” İsrail’in Filistinliler üzerinde uyguladığı, kanun, politika ve pratiklerin detaylı bir analizinin yer verildiği raporda, İsrail’deki Filistinli vatandaşların “Yahudi olmamaları sebebiyle baskının odağı haline geldiği” söyleniyor.
Raporda, Doğu Kudüs’teki Filistinlilerin “tecrit edilme ve sürgünlerin” yanı sıra “eğitime, sağlığa, işe, barınağa ve mülkiyet hakkına ulaşımda ayrımcılık” ile yüzleştiği ifade ediliyor.
Rapora göre Batı Şeria ve Gazze’deki Filistinliler “askeri hukuk”la yönetilirken Yahudi sakinler ise “İsrail medeni kanunu” ile yönetiliyor.
Filistinli mülteciler ve sürgünlerin ‘demografik bir tehdit oluşturdukları ve dönüşlerinin İsrail’in demografik karakterini değiştireceği’ kabulüyle İsrail’deki veya Filistin’deki kurtarılmış bölgedeki evlerine dönmeleri yasak.
Prof. Keane: Bu rapor daha öncekilerden farklı
Middlesex Üniversite’sinde hukuk profesörü olan David Keane, bu raporun daha önceki raporlardan farklı olduğunu çünkü “açıkça apartheid etiketini koyduğunu” söylüyor.
Rapor halihazırda zaten bozuk olan İsrail Başbakanı Benjamin Netanyahu hükümeti ve Birleşmiş Milletler arasındaki ilişkilere olumsuz etki edebilir.
Al-Shabaka’nın genel yayın yönetmeni Nadia Hijab “Rapor, Filistinliler ve onların müttefiklerinin mücadeleleri için sağlam bir temel oluşturuyor” diyor.
Hijab, raporu “tam zamanında, ihtiyaç olduğu anda yayınlanan temiz ve az öz bir belge” diye niteliyor.
* Apartheid: Irkçı ayrımcılık sistemi
(AL JAZEERA)