Noam Chomsky, Şeyla Benhabib ve Judith Butler gibi isimlerin de aralarında yer aldığı 1800 bilim insanı, Barış Akademisyenlerine yönelik yargılamaları kınayarak akademideki ihraçlarda işbirlikçi konumundaki kurum ve üniversitelerle ilişkilerin de dondurulması çağrısı yaptı.
Farklı ülkelerden 1800 bilim insanı, “Bu Suça Ortak Olmayacağız” bildirisini imzaladıkları gerekçesiyle üniversitelerden ihraç edilen ve yargılanan Barış İçin Akademisyenleri için çağrı yaptı.
Hakkında verilen 15 aylık hapis cezası İstinaf Mahkemesi’nde de onaylanan ilk akademisyen olan Prof. Dr. Füsun Üstel’in durumunun, “ifade ve akademik özgürlüklere vurulmuş yeni bir darbe” olduğu belirtilerek başlatılan imza kampanyasına uluslararası alanda 1800 bilim insanı imza verdi.
Prof. Dr. Füsun Üstel ve diğer akademisyenler için iade-i itibar çağrısı yapan imza kampanyası 12 Mart’ta başladı.
Açık mektup olarak yazılan metinde Türkiye yetkililerine ve uluslararası akademi toplumuna hitaben Türkiye’de akademik özgürlükleri hedef alan kurum ve üniversitelerle akademik işbirliğine son verme çağrısı yapıldı.
"Bu karar tehlikeli bir emsal"
Profesör Chad Kautzer’in çağrı metninde, 2212 akademisyenin 2016’da “Bu Suça Ortak Olmayacağız” başlıklı barış çağrısı yapan bildiriyi imzaladığı hatırlatıldı.
Akademisyenler hakkında “terör örgütü propagandası yapmak” suçlamasıyla açılan davalardan 169’unun mahkumiyet kararıyla sonuçlandığı belirtilerek şu çağrı yapıldı:
“Sadece bu ay içerisinde onlarca duruşma yapıldı. Mahkeme kararlarını temyize götürmeyenlerin cezaları, başka bir suçtan ceza almamaları şartıyla ertelendi (genellikle karar 15 ay hapis cezası olurken yakın zamanda 27 veya 29 aya kadar cezalar verilmeye başlandı). Ne var ki, bu kişiler işlerini ve genellikle de pasaportlarını kaybettiler.
“Bazı akademisyenler ise ceza kararlarını temyize götürme yolunu seçtiler ve bu başvurular sonuçlanmaya başladı. Prof. Füsun Üstel kararı temyize götüren ilk kişiydi ve cezası onaylanan da ilk kişi oldu. Prof. Üstel şimdi hapishaneye girmeye hazırlanıyor ve onun dosyasındaki bu karar diğer temyiz başvuruları için tehlikeli bir emsal oluşturuyor.”
Clarke: Özgürlüklere vurulmuş yeni bir darbe
Çağrı metninde ifade özgürlüğü faaliyetleri çerçevesinde küresel bir organizasyon olan ARTICLE 19’un Avrupa ve Asya Merkez Başkanı Sarah Clarke’ın yorumuna da yer veriliyor:
“İstinaf mahkemesinin Profesör Füsun Üstel’e, sadece bir bildirinin altına ismini koyduğu için verilen cezayı onaylama kararı benzer absürt suçlamalarla karşı karşıya olan iki bin meslektaşı için dehşet verici bir emsal oluşturuyor.
“Anti-terör yasalarının tamamen kötüye kullanılmasına dayanan bu karar, ülkede geriye kalan oldukça sınırlı ifade ve akademik özgürlüklere vurulmuş yeni bir darbedir. Türkiye yetkililerini muhalif seslere karşı baskıya son vermeye, bu kararı askıya almaya ve akademisyenlere karşı açılan davaları düşürmeye çağırıyoruz.”
Destekleyen kurumlar
Çağrı metnine aralarında beş Nobel ödüllü akademisyen ile Noam Chomsky, Şeyla Benhabib, Steven Pinker, Judith Butler ve Bruce Alberts gibi dünya çapında tanınmış onlarca ismin de yer aldığı 1800 akademisyenin yanı sıra şu kurumlar da destek veriyor:
PEN International, PEN America, Columbia University’s Global Freedom of Expression, Article 19, National Writers Union – UAW Local 1981/AFL-CIO, Research Institute on Turkey, Academic Solidarity Network, Forum Transregionale Studien, Academics for Peace – North America, Academics for Peace – United Kingdom, California Scholars for Academic Freedom, English PEN ve Dansk PEN.
Akademisyen yargılamaları hakkında
10 Ocak 2016'da "Barış İçin Akademisyenler İnisiyatifi"nin (BAK) "Bu Suça Ortak Olmayacağız" bildirisi 1128 akademisyenin imzası ile yayınladı. Sonraki katılımlarla imza sayısı 2212 oldu.
Akademisyenler hakkında Savcı İsmet Bozkurt’un hazırladığı iddianame ile 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu'nun (TMK) “örgüt propogandası” fiilini düzenleyen 7/2 maddesinden dava açıldı.
29 Mart 2019 itibariyle 5 Aralık 2017'den bu yana mahkemeye çıkan akademisyen sayısı 563 oldu. 121 akademisyen 1’er yıl 3’er ay; 15 akademisyen 1'er yıl 10'ar ay 15'er gün; 6 akademisyen 1'er yıl 6'şar ay; 2 akademisyen 1'er yıl 6'şar ay 22'şer gün; 16 akademisyen 2 yıl 3 ay; 5 akademisyen 2 yıl 6 ay; 3 akademisyene 2 yıl 1 ay; 1 akademisyen 3 yıl olmak üzere davası sonuçlanan toplam 169 akademisyenin tamamı hapis cezasına mahkum oldu.
Akademisyenlerden 12 kişi verilen mahkumiyet kararlarında hükmün açıklanmasının geri bırakılmasını kabul etmedi: 3 kişinin mahkumiyet kararı mahkemenin kanaatiyle ertelendi.
2 yılın üstünde kalan mahkumiyet kararlarıyla birlikte bugüne kadar 32 akademisyen dosyası İstinaf Mahkemesi’ne taşındı. İstinaf Mahkemesi 32 kişiden 1’inin mahkumiyet kararını onadı.
(Bianet)