Anayasa Mahkemesi’nin Sendikalar Yasası’nın bazı maddelerini iptal etmesiyle KOBİ’lerde çalışan 6.5 milyon işçiye “sendika tazminatı” geri geldi.
Belediyeler başta olmak üzere şehir içi ulaşımı ile 200 bin banka çalışanına ise ‘grev hakkı’ tanındı. Bundan sonra şehir içi ulaşımında ‘grev nedeniyle’ belediye otobüsleri, şehir hatları vapurları çalışmayabilecek; bankalarda ‘bu iş yerinde grev vardır’ pankartı asılabilecek. Anayasa Mahkemesi (AYM), geçen hafta CHP’nin başvurusunu karara bağladı. CHP, 2012 yılında dönemin Cumhurbaşkanı Abdullah Gül’ün imzasıyla yasalaşan 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu’nun bazı hükümlerinin iptalini istedi.
En az 13 bin lira ekstra tazminat
AYM’nin iptal kararı milyonlarca emekçinin en azından bir kısım haklarının iadesiyle yüzlerini güldürürken, banka patronları başta olmak üzere KOBİ’leri ve belediye başkanlarını üzdü. Mahkemenin en kritik kararlarından birini 30’un altında işçi çalıştıran iş yerlerine dair oldu. Mahkeme, bu iş yerlerinde sendikaya üye olma, sendikal toplantılara katılma gerekçesiyle işten atılan çalışanlara, ‘sendikal tazminat verilemez’ hükmünü iptal etti. Böylece bu iş yerlerinde çalışanlar da ‘sendikal’ gerekçelerle işten atılsalar bile, mahkeme kararıyla bir yıllık ücret tutarından az olmamak üzere ‘sendikal tazminat’ alabilecekler.
Bu tür iş yerlerinde çalışan yaklaşık 6.5 milyon işçinin, ‘asgari ücretli’ gösterildiği göz önüne alındığında, bir işçi sendikal faaliyeti nedeniyle işten atılırsa, mevcut kıdem ve ihbar tazminat hakkına ek olarak, mahkemeye başvurması halinde bir de ‘sendikal tazminat’ alabilecek. Bu tazminat tutarının 1 yıllık ücretinden az olamayacağı hükmü dikkate alındığında, asgari ücretli bir çalışan tüm haklarına ek olarak, 1071 liralık brüt ücretin 12 ile çarpılması sonucu, 12 bin 852 liralık da ‘sendikal tazminatı’ alabilecek. Mahkemenin, 1 yıllık süreyi daha fazla da artırabileceği göz önüne alındığında sendikal tazminat tutarı daha da yükselebilecek.
TOBB bastırmış, Türk-İş’te başkan değişmişti
2012 yılında Meclis’te kabul edilen 6356 Sayılı Sendikalar Yasası’nın 6.5 milyon işçiye sendika yolunu kapatan maddesi büyük tartışmalara neden olmuştu. TOBB Başkanı Rifat Hisarcıklıoğlu’nun bastırmasıyla bir gece yarısı tasarıya eklenen değişiklikle ilgili olarak, Türk-İş Başkanı Mustafa Kumlu, Hak-İş ile birlikte TOBB ve TİSK’le ‘gizli bir protokol’ imzalamakla suçlanmıştı. Türk-İş Yönetim Kurulu bu protokolü gerekçe göstererek Kumlu’ya ‘istifa’ baskısı yapmış ve yaklaşık 1 yıl sonra Kumlu, Türk-İş Başkanlığından istifa etmek zorunda kalmıştı.
200 bin bankacıya grev hakkı
AYM’nin aldığı bir diğer karar da bankacılık sektörü çalışanlarına grev yasağını kaldırmak oldu. Böylece Sektörde çalışan yaklaşık 200 bin kişiye grev yapma hakkı getirildi. 200 bin çalışanın yüzde 27’sini yani yaklaşık 54 binini kamu bankaları oluşturuyor. Bu karar sonrası grevin olduğu banka şubelerinde ‘bu işyerinde grev vardır’ pankartları görmek mümkün olabilecek.
Başkanlar üzüldü, çalışanlar sevindi
Mahkemenin kararlarından bir diğeri de belediye başkanlarını üzerken, şehir içi ulaşım sektöründe çalışan işçileri sevindirdi. Mahkeme, bankacılık ve şehir içi toplu taşıma hizmetlerinde grev ve lokavt yapılamayacağına ilişkin kanun hükmünü Anayasa’ya aykırı buldu. Buna göre şehir içi ulaşımında çalışan binlerce işçiye de ‘grev hakkı’ geldi. Böylece belediye başkanları ile toplu sözleşme masasında anlaşamayan işçiler, ‘grev hakkını’ kullanarak, kent içi ulaşımı durdurabilecek. Belediye otobüsleri, şehir hatları vapurları ‘grev nedeniyle’ çalışmayabilecek. (Kaynak: Hürriyet)