ABD Başkanı Trump’ın bugün yapacağı Kudüs açıklaması beklenirken, Beyaz Saray’dan, Trump’ın Kudüs’ü İsrail’in başkenti olarak tanıyacağı açıklaması geldi. Trump, ABD Büyükelçiliğinin Kudüs’e taşınması talimatını verdiğini duyuracak.
Sputnik'in haberine göre, üç üst düzey Beyaz Saray yetkilisi, Trump'ın bugün Türkiye saati ile 21,00'de yapacağı Kudüs açıklamasıyla ilgili değerlendirmede bulundu.
'Hemen değil, ama …'
Adları açıklanmayan üst düzey yetkililerden ilki, "Başkan, ABD'nin Kudüs'ü İsrail'in başkenti olarak tanıdığını ilan edecek. Başkan ayrıca Dışişleri Bakanlığına, Tel Aviv'deki ABD Büyükelçiliğinin Kudüs'e taşınması hazırlıklarına başlaması talimatı verdiğini de açıklayacak. Ancak bu, taşınmanın hemen yarın olacağı anlamına gelmiyor, zaten pratikte de elçiliği hemen taşımak mümkün değil."dedi.
Başkanın görüşü bu
Yetkili, "Başkan'ın görüşü, Kudüs'ün hem İsrail'in tarihi anlamda başkenti olduğu, hem de bugünkü pratikte İsrail'in birçok yönetsel organının halihazırda Kudüs'te bulunduğu gerçeğini tanımaktır." yorumunu yaptı.
Yeni büyükelçilik zaman alacak
Tel Aviv'deki büyükelçiliğinin Kudüs'e taşınması noktasında gerekli hazırlıkların Dışişleri Bakanlığı koordinasyonunda başlayacağını da dile getiren yetkili, "Tel Aviv'deki elçilikte yaklaşık bin personel çalışıyor. Onları bugün Kudüs'e taşıyabileceğimiz herhangi bir yerleşke bulunmuyor. Bu yeri bulmak, güvenlik endişelerini gidermek ve binayı inşa etmek zaman alacaktır." ifadelerini kullandı.
'Sınırla ilgili bir politika değişikliği yok'
Öte yandan yetkili, bu kararın, ABD'nin Filistin ile İsrail arasındaki sınır konularında ve diğer meselelerdeki mevcut politikasında bir değişiklik anlamına gelmediğini de vurguladı.
İsrail ve Filistin mutabakatından umutlu
Bir diğer yetkili ise Trump'ın hala iki devletli çözüm konusunda ve İsrail ile Filistin arasında bir barış mutabakatına varılabileceği noktasında umutlu olduğunu belirtti.
Aynı yetkili ayrıca, söz konusu Kudüs kararının "İki devletli çözüme engel bir durum olmadığını" düşündüklerini sözlerine ekledi.
Diğer yetkili ise Doğu Kudüs'teki belli bazı bölgelerin halen "işgal edilmiş Filistin toprakları" olarak değerlendirildiğini vurgulayarak, "Başkan'ın bu kararı, söz konusu yargısal konularla ilgili bir değişiklik önermemektedir. Başkan'ın kararı egemenlik sınırlarını etkileyecek bir karar değildir. Tüm bu meseleler, müzakere sürecinde tartışılacak konulardır." değerlendirmesini yaptı.
22 yıldır erteleniyordu
Beyaz Saray Sözcüsü Sarah Sanders, Trump'ın, Tel Aviv'deki ABD Büyükelçiliği'nin Kudüs'e taşınmasıyla ilgili kararını çarşamba günü (bugün) ilan edeceğini açıklamıştı.
ABD yönetiminin, 1995'teki Kudüs Büyükelçilik Yasası'na göre İsrail'in başkenti Tel Aviv'deki büyükelçiliğini Kudüs'e taşıması öngörülüyordu. Ancak söz konusu yasa 22 senedir Bill Clinton, George W. Bush ve Barack Obama'nın başkanlık dönemlerinde her 6 ayda bir 'ulusal güvenlik' gerekçesiyle erteleniyordu.
Destek veren ülke yok
ABD Başkanı Donald Trump'ın Kudüs'ü İsrail'in başkenti olarak tanıma ve Amerikan Büyükelçiliğini Tel Aviv'den Kudüs'e taşıma planına dünyadan tepki yağdı.
Başta İslam dünyası olmak üzere birçok uluslararası kuruluş ve ülke bu girişime karşı çıkarak, Trump'a bu yönde alınacak bir kararın Filistin ve bölgeyi büyük bir şiddet sarmalına sokacağı uyarısında bulundu.
Müslümanlar, Hristiyanlar ile Yahudiler tarafından kutsal sayılan Kudüs'le ilgili Trump'ın planına karşı çıkan uluslararası kuruluşlar arasında İslam İşbirliği Teşkilatı (İİT), Arap Birliği ve Avrupa Birliği (AB) de bulunuyor.
Erdoğan: Kudüs kırmızı çizgidir
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Kudüs'ün Müslümanların 'kırmızı çizgisi' olduğunu belirterek, "İslam İşbirliği Teşkilatı Dönem Başkanı olarak, bu konunun sonuna kadar takipçisiyiz. Eğer böyle bir adım atılacak olursa; hemen, beş on gün içerisinde İslam İşbirliği Teşkilatı Liderler Zirvesi'ni İstanbul'da toplayacağız. Kaldı ki bu, bizim diplomatik ilişkilerimizi İsrail ile koparmaya kadar gidebilir. Böyle bir adım atamazsınız" demişti.
Dünyadan tepkiler
Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, ABD'nin tek taraflı olarak Kudüs'ü İsrail'in başkenti olarak tanıma ihtimalinin endişe verici olduğunu dile getirmiş, Fas Kralı 6. Muhammed, Trump'a bir mesaj göndererek Kudüs'ü İsrail'in başkenti olarak tanıyacakları yönündeki iddialardan duyduğu endişeyi bildirmişti.
Irak Başbakanı Haydar el-İbadi de ABD'nin Kudüs'ü başkent kabul etmesi kararını kabul etmediklerini dile getirmiş, Ürdün Kralı Abdullah, böyle bir kararın Ortadoğu'nun güvenliği ve istikrarı üzerinde tehlikeli yansımaları olacağına dikkat çekmişti.