Isparta Sütçüler’de her geçen gün yeni bir madene ruhsat veriliyor. 2002’den beri süren tahribatın boyutları büyük. Şuan işler halde tam 41 adet maden mermer ve taşocağı bulunuyor.
Isparta’nın Sütçüler ilçesi büyük bir maden talanıyla karşı karşıya. 41 maden ocağını işletildiği bölgeye her gün yeni ruhsat da veriliyor. Isparta genelinde ise toplam 1 milyon 646 bin 57 hektar alanı kapsayan 232 mermer ve taş ocağı ruhsatı bulunduğu Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından kabul ediliyor.
BirGün’den Demet Sargın’ın haberine göre, Sütçüler sınırlarındaki köylere ocak ayından bu yana 62 yeni ruhsat verildi. Bunlardan 28’i genel arama, 35’i de ön arama ruhsatı olarak ifade ediliyor. Süre olarak 2044 yılına kadar verilen ruhsatların bulunması da ayrıca tedirginlik yaratıyor. 2002’den beri delik deşik edilen coğrafyada 38 işletme de maden aramalarını sonlandırıp bölgeyi terk etmiş vaziyette.
Madenlerin birçoğu kekik balı üretimiyle ünlü olan bölgedeki arıların bal toplama alanında açılmış. Dolayısıyla çok sayıda arı ölmüş.
Dağ keçisi ve kızıl akbaba yok oldu
Yapılan vahşi madencilik karşısında yaban hayat ve bitki örtüsü büyük darbe almış halde. Dağ keçisi ve kızıl akbabaların yayılma alanı olan Sütçüler’de şimdi dağ keçisi görmek neredeyse imkânsız. Kızıl akbabalar da bölgeye uğramıyor. Bilimsel çalışmalar da dağ keçisinin bu bölgeden daha doğuya kaydığını, kızıl akbabaların ise artık burada kuluçkaya yatmadığını ifade ediyor.
Maden arıları öldürdü
Bölgenin önemli geçim faaliyeti ise madenden öncesine kadar kekik balı üretimi olarak görülüyor. Öyle ki madenler doğayı yok etmeden önce Sütçüler’e Muğla ve Antalya köylerinden kekik balı hasadı için işçiler geliyormuş. Arıların bal toplama alanına yapılan madenler, çok sayıda arının ölümüyle sonuçlanmış. Kekik balı üretimi de oldukça azalmış.
Maden ocaklarında yaşanan patlatmalar sonucunda yeraltı sularının debisi de büyük ölçüde düşmüş. Oluşan gürültü ve toz kirliliği de hem insan sağlığını hem hayvan sağlığını büyük ölçüde tehdit ediyor.
1 milyar metrekarelik talan
Konuyla ilgilenen isimlerden eski CHP Isparta Milletvekili İrfan Bakır ve yine eski HDP Diyarbakır milletvekili Nursel Aydoğan da konuyu meclis gündemine taşıyarak Çevre ve Şehircilik Bakanlığı’na soru önergesi vermişti. 2016 yılında bakanlığa sorulan “Bölgede kaç maden ruhsatı bulunuyor” sorusuna bakanlığın cevabı: “Isparta ilinde toplam 232 adet ruhsat sahasında 428 adet dosyada işlem gören maden alanı izin alanı 1.646,57 hektar alandır” şeklinde olmuştu. Bu korkunç alanın metrekare karşılığı ise 1 milyar 646 milyon 570 bin metrekare ediyor.
Sütçüler Dayanışma Platformu maden yıkımına karşı ‘Sütçülerli hemşerilerin’ bir araya gelerek oluşturduğu bir platform. 2015’te kurulan platformunun sözcüsü Mahmut Leventoğlu gerekli yerlere birçok itirazda bulunduklarını ve yasal yolları denemeye devam ettiklerini söyledi. Leventoğlu sözlerine şöyle devam etti: “Maden talanı bu şekilde devam ederse, Sütçüler ve yakınındaki diğer köylerde azalma noktasına gelen içme suyu kaynakları tamamen kuruyacaktır. Çok sayıda çam ağacı, sedir ağacı zarar gördü, yok oldu. Dağ keçileri, kızıl akbabalar, apollon kelebekleri yöreyi terk etti. Sadece Sütçüler’de üretilen kekik balı da zamanla tarihe karışacaktır. Biz mücadele etmeye devam edeceğiz ama her gün ruhsat sayısı artıyor. Tahribat büyüyor mücadele de zorlaşıyor.”
Terk edilen yerler öylece bırakıldı
Maden ruhsatları verilirken koruma alanlarına dikkat edilmediğini de sözlerine ekleyen Leventoğlu ayrıca, terk edilen maden alanlarının rehabilite edilmeyerek, tahribatın öylece bırakıldığını da kaydetti.