Radyo ve Televizyon Üst Kurulu (RTÜK), yılın ilk 6 ayında en çok şikayeti reyting rekortmeni diziler için aldı. Bu dönemde dizilerle ilgili, geçen yılın aynı dönemine göre 5 kat artışla 30 bin 358 şikayet yapıldı. Şikayet gerekçelerinin başında ‘ahlaki’ norm yer alıyor.
AA muhabirinin RTÜK Kamuoyu, Yayın Araştırmaları ve Ölçme Dairesi Başkanlığınca hazırlanan rapordan derlediği bilgilere göre, kuruma bu yılın ilk 6 aylık döneminde toplam 69 bin 772 şikayet ulaştı. Şikayetlerin 34 bin 674'ü RTÜK Çağrı Hattı, 29 bin 3'ü RTÜK'ün web sayfası, 3 bin 605'i kurumun mobil uygulaması ve 2 bin 490'ı da e-devlet üzerinden iletildi. Geçen yılın aynı dönemindeki 89 bin 40 vatandaş şikayeti dikkate alındığında şikayetlerde düşüş gözlemlendi.
Verilere göre, televizyon yayınlarını yüzde 68 oranıyla en fazla erkekler şikayet etti. Şikayetlerin yüzde 32'si ise kadınlardan yapılırken yayınlara yönelik en çok 26-30 yaş aralığındaki kişilerce şikayette bulunulduğu belirlendi.
RTÜK'e iletilen vatandaş bildirimleri özellikle ocak, şubat ve mart aylarında yoğunluk gösterdi. Şikayetler, ocak ayında 12 bin 465, şubatta 29 bin 913, martta ise 9 bin 787 olarak gerçekleşti.
Özellikle şubat ayındaki şikayet artışında, Show TV'de yayımlanan Çukur isimli dizideki trafik polisleriyle ilgili sahne etkili oldu.
Dizi film şikayeti 5 kat arttı
Bu yılın ilk 6 aylık verilerine göre, en fazla şikayet edilen program türü 30 bin 358 bildirimle dizi filmler oldu. 2017'nin aynı döneminde toplam 6 bin 409 olan dizi film şikayetiyle kıyaslandığında yaklaşık 5 kat artış yaşandı.
Dizi filmleri 7 bin 196 şikayetle sohbet programları, 4 bin 239 şikayetle "tele-alışveriş", 3 bin 557 şikayetle haber bültenleri ve 2 bin 952 şikayetle "reality show"lar izledi.
İzleyicilerin dizi filmlerle ilgili şikayetçi oldukları konuların başında, ahlaki normlara ve aile yapısına uygun olmayan içerikler geldi. Dizilere yönelik şikayetler en çok yüzde 41 oranı ile üniversite mezunları tarafından yapıldı
Evlilik programları gitti, diziler geldi
Geçen yıllarda program türlerine yönelik şikayetlerde "evlilik programları" birinci sırayı alırken, bu programların 2018'de yayından kaldırılmasıyla dizi film şikayetleri ön plana çıktı.
Örneğin, 2017'nin ilk 6 ayında "Evleneceksen Gel" isimli programa 15 bin 141, "Esra Erol'da" isimli programa 12 bin 582, "Zuhal Topal'la" isimli programa da 12 bin 111 şikayet iletilmişti.
İzleyici şikayetlerinde geçen seneye göre düşüş yaşanmasında en çok şikayet edilen evlilik programlarının sona ermesinin etkisi olduğu belirtildi.
En çok 'Çukur' şikayet edildi
2018'in ilk 6 aylık döneminde en çok şikayet edilen program 11 bin 599 bildirimle "Çukur" dizisi oldu. Bunu 7 bin 659 şikayetle "Sen Anlat Karadeniz" dizisi, 6 bin 486 şikayetle "Adnan Oktar ile Sohbetler", 2 bin 145 şikayetle "Yeni Gelin" dizisi ve bin 207 şikayetle de "Avlu" dizisi takip etti.
Vatandaşlar genel olarak şikayetlerinde 77 bin 551 kez en çok "program uyarılsın/ceza verilsin/kaldırılsın/kanal kapatılsın" talebini RTÜK'e iletti. Bu talep en fazla "Çukur", "Sen Anlat Karadeniz", "Yeni Gelin" ve "Avlu" gibi dizilere yönelik ön plana çıktı.
Şikayet türlerinde ikinci sırada 76 bin 282 bildirimle "genel ahlak, manevi değerler ve ailenin korunması ilkesine aykırılık" yer aldı. Bunu 33 bin 563 bildirimle "çocuk ve gençlerin fiziksel, zihinsel veya ahlaki gelişimine zarar verici yayın", 24 bin 88 bildirimle "ırk, renk, dil, din, cinsiyet, sınıf, bölge ve mezhep farklılıklarını kin ve düşmanlığa sevk edecek türde içerikler" izledi.
Ayrıca sunucu veya program katılımcılarını içerisine alan kişiye yönelik şikayetlerin sayısı da 23 bin 561 oldu.
Reklamlara da şikayet yağdı
RTÜK, ilk 6 ayda reklamlar ve tele-alışveriş yayınlarıyla ilgili de toplam 6 bin 877 şikayet aldı. Bu şikayetlerde birinci sırada bin 969 ile cinsel ürün satışı yapılan reklamlar yer aldı.
"Bitkisel ürün" satışının yapıldığı doğrudan satış reklamları ise 902 şikayetle en çok şikayet edilen ikinci kategori oldu. Bu kategoriyi reklam kuşakları izlerken vatandaşlar 880 bildirimle en fazla reklamların süre ve sıklıklarından şikayetçi oldu.