Türkiye’nin Afrin’e operasyon hazırlığı gündemdeki yerini korurken, ABD’nin desteğinin yanı sıra Rusya da PYD’yi resmi olarak Astana sürecine dahil etmek istiyor. Bu durumun ise Rojava’ya operasyon için hazırlanan Türkiye’nin Suriye politikasını bir kez daha ‘zora soktuğu’ belirtiliyor.
Gelişmeleri yorumlayan Hürriyet yazarı Murat Yetkin, “Türkiye’ye hem ABD, hem Rusya yönünden gelen PYD baskıları, yalnızca muhtemel bir askeri harekâtı değil, Suriye’nin geleceği üzerine muhtemel rolünü de ciddi şekilde zora sokacak türden” diye yazdı.
Türkiye’nin Afrin’e operasyon hazırlığı ve birlikte hareket ettiği ÖSO gruplarının yaptığı saldırılar gündemdeki yerini korurken bölgeyle ilgili geçtiğimiz günlerde önemli bir gelişme yaşandı.
Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov tarafından, 6 Ağustos’ta Filipinler’in Başkenti Manila’da yapılan görüşmede PYD’nin Suriye’nin meşru muhalif güçlerinden biri sıfatıyla Astana barış sürecine dâhil etme talebinin Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu’na iletildiği belirtildi.
ABD’nin IŞİD’e karşı mücadelede YPG’nin omurgasını oluşturduğu Demokratik Suriye Güçleri (DSG) ile hareket etme kararının ardından Rusya’nın da Kürtlerle ilgili kararı operasyon hazırlığındaki Türkiye’yi zora sokmuş durumda.
Konuyu Hürriyet yazarı Murat Yetkin köşesinde değerlendirdi.
“Suriye siyasetinde bir baş ağrısı daha. ABD’den sonra Rusya da PYD dedi” diyen Yetkin, gelişmeleri, “Türkiye’nin Suriye’nin geleceği üzerine muhtemel rolünü de ciddi şekilde zora sokacak türden” diye nitelendirdi.
Yetkin’in yazısından bazı bölümler şöyle:
“TRT World haberine göre, Lavrov Astana’daki görüşmelerine katılacak meşru Suriye muhalefeti heyetine PYD’den de bazı isimlerin katılmasından yana olduklarını söyledi. Çavuşoğlu ise Türk hükümetinin bunu “kırmızı çizgi” sayacağını ve “kabul edilemez” gördüğünü söyledi.
Görüşmeye dair yapılan açıklamalarda Suriye’de çatışmasızlık bölgeleri ve domates ticareti üzerinde durulduğu söylenmiş olmasına karşın, diplomatik kaynaklar asıl ağırlığın PYD konusundaki tartışmada olduğunu öne sürüyor.
Dün Tahran’da Türkiye, Rusya ve İran’dan üst düzey diplomatların katılımıyla başlayan çatışmasızlık bölgelerinin genişletilmesi görüşmeleri öncesi Rusya ile yaşanan bu gerilim Türkiye’nin atabileceği yeni Suriye adımlarını da kısıtlıyor.
Bunun iki temel nedeni var.
Birincisi, Türkiye’nin Suriye toprakları ve hava sahasında yapacağı kapsamlı askeri harekâtın Rusya’nın kabulüne bağlı olması… Örneğin geçen yıl 24 Ağustos’ta, üstelik 15 Temmuz askeri darbe girişiminin travması ordunun üzerindeyken başlayan Fırat Kalkanı harekâtı, Rusya’nın işbirliği olmadan o şekilde sürdürülemezdi. Aksi halde Rus ve Suriye uçakları Türk uçak, topçu ve diğer birliklerine rahat vermezdi, engellerdi. Şimdi bir yandan askerin Suriye sınırına yığınak yaptığı haberleri alınırken diğer yandan Rusya ile PYD sıkıntısı Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan’ın ima ettiği yeni bir harekâta engel olabilir.
İkincisi ise diplomatik manevra alanına dair. Türkiye, aslında Beşar Esad rejimini ayakta tutan güç olan Rusya ile derin enerji anlaşmaları yapıp Suriye’de işbirliğine giderken, NATO müttefiki ve aslında IŞİD’e karşı birlikte savaştığı ABD’ye adeta nispet yapıyordu. Rusya ile yakınlaşmayı adeta ABD’ye karşı koz olarak kullanıyordu. Şimdi bu imkân kısıtlanmış oldu.
***
Rus Dışişleri Bakanı bu yılın başlarında, 27 Ocak’ta, tam ilk tur Astana görüşmelerinden sonra Suriye’deki muhalif grupla Suriye’nin geleceği toplantısı düzenlemişti. Bu toplantıya Türkiye’nin bütün itirazına karşın PYD temsileri katılmış, bu toplantıda gelecekteki Suriye anayasasının Kürtlere özerklik tanımasına kapı kapatılmamıştı.
Ondan bir ay kadar sonra, 15 Şubat’ta Rusya bu defa bir Kürt Konferansı toplamış, bu toplantıya sadece PYD değil HDP temsilcileri de katılmıştı.
ABD’nin IŞİD’e karşı PKK uzantısı PYD/YPG’yi kara gücü olarak seçmesi Türkiye ile ilişkileri bozuyor ve Türkiye’nin Suriye’deki manevra alanını yalnızca askeri yönden değil siyasi olarak de geriyordu. Şimdi bunun üstüne bir de Rusya geldi; hatta Rusya PYD’nin resmen masaya oturmasından yana.
Türkiye’ye hem ABD, hem Rusya yönünden gelen PYD baskıları, yalnızca muhtemel bir askeri harekâtı değil, Suriye’nin geleceği üzerine muhtemel rolünü de ciddi şekilde zora sokacak türden.”
Röportajın tamamına buradan ulaşılabilir.
Gazete Karınca