Birkaç gün önce Gaziantep’te polis Adıyaman’dan gelen kamyonu durdurdu. 40 tona yakın kıyılmış tütüne el koydu. Bölgenin ana geçim kaynaklarından olan tütüne el konulmasıyla tütün üreticileri ayaklandı.
31.08.2016 günü Gaziantep-Adıyaman yolunda yol kontrolleri sırasında güvenlik güçlerince 40 ton tütüne el koyulmasının ardından Adıyaman tütün üreticileri ayaklandı.
Bölgenin ana geçim kaynaklarından olan tütünün ticareti 2002 tarihli 4733 sayılı yasaya göre halen yasak durumda. Adıyaman’da yaklaşık 80 bin kişi tütün üretiminden geçimin sağlamaya çalışmakta. Mevcut yasal düzenlemeye göre üretimi serbest olan sarmalık kıyılmış tütünün ticari amaçla üretim ve satımı yasaktır.
Konuya ilişkin yazılı bir açıklama yapan Adıyaman İl Genel Meclis Üyesi Mahmut Nedim EVLİ zaman geçirmeden 4733 yasada gereekn düzenlemelerin yapılarak üreticinin mağduriyetine son verilmesi gerektiğini belirtti. Evli’nin açıklaması şöyle:
31.08.2016 günü Gaziantep-Adıyaman yolunda yol kontrolleri sırasında Adıyaman’da ki üreticilerimize ait yaklaşık 40 ton civarında kıyılmış sarmalık tütüne güvenlik kuvvetlerince el konulmuştur. Bu olay uzun yıllardan beri Adıyaman’ın kanayan yarası olan ve bir türlü yasal güvencelere kavuşturulamayan sarmalık kıyılmış tütün sorununun hala Adıyaman için devam ettiğini göstermektedir.
İlimizde başta Çelikhan ilçesi ve dağ köyleri olmak üzere Adıyamanımızın en önemli geçim kaynağı olan sarmalık kıyılmış tütün halen yasaktır. Tütün ticareti mevcut 4733 sayılı yasaya göre yasaktır. Adıyamanımızın geleceği, çocuklarımızın gençlerimizin geleceği, nafakası, ekmek parası mevcut yasaya göre yasaktır. Türkiye’de Adıyaman dışında tarladaki mahsulü yasak olan hiçbir il yoktur. Bu husus hepimizi bu konuda düşünmeye sevk etmektedir.
İlimizde sarmalık kıyılmış tütün üretiminin yapıldığı yerlerdeki arazinin az olması, üretici başına düşen arazi toplamının ortalama 1,5 – 2 hektar olması, tütünden elde edilen gelirin diğer alternatif tarım ürünlerine göre yüksek olması ve diğer faktörler nazara alındığında alternatif ürün projelerinin başarılı olma ihtimali bulunmamaktadır. Denenen bütün projeler başarısızlıkla sonuçlanmıştır.
Tütün üretimi aile ziraatı şeklinde yapıldığından istihdam açısından büyük önem arz etmektedir. Üretimin yapıldığı bölgelerde büyük bir ekonomik girdi sağlayan sarmalık kıyılmış tütüne ilişkin 4733 sayılı yasanın 8. maddesinde 2008 yılında yapılan değişiklik üreticilerin yaşadığı sıkıntıları gidermekten uzaktır. Mevcut yasal düzenlemeye göre üretimi serbest olan sarmalık kıyılmış tütünün ticari amaçla üretim ve satımı yasaktır. Sarmalık kıyılmış tütünün üretiminin serbest, ticari amaçla bulundurulmasının, satılmasının, yasak olması Hukuk Devleti ilkesiyle bağdaşmamaktadır.
Mevcut yasal düzenlemeye göre sarmalık kıyılmış tütün üretiminin ve ticari amaçla satımının yasal zemine oturtulması üreticilerin kendi arazilerinde ürettikleri ürünlerini ülke sınırları içerisinde herhangi bir yasal engelle karşılaşmadan pazarlayabilmeleri amacıyla 4733 sayılı yasanın 8. maddesinde değişiklik yapılması zorunludur.
Adıyaman’da yaklaşık 80.000 kişinin doğrudan yaşam hakkıyla ilgili bu meselenin bundan sonra da devam edeceği, üreticilerin ürünlerine Türkiye’nin değişik bölgelerinde el konulacağı ve bunun da yaratacağı mağduriyetler dikkate alındığında meselenin çözümü konusunda Adıyaman’da ki diğer sivil toplum örgütleriyle birlikte çalışacak bir araştırma komisyonunun kurulmasında yarar görüyorum. Bu nedenle ivedilikle konunun araştırılması amacıyla araştırma komisyonu kurulmasını saygıyla arz ve talep ediyorum.01.09.2016